
Meer Cartoons van de Groene Amsterdammer --- Hier --
Meer over de artiest en meer Cartoons/Beeld van 'Milo' --- Hier ---
Loze beloftes tijdens de campagne
De coalitiepartijen D66, CDA en VVD trekken een groot deel van het
sociale vangnet onder werkend Nederland weg.
Evert de Vos
beeld Milo
11 februari 2026 – verschenen in nr.
07 Originele artikel op Groene.nl --- Hier ---
Anje (61) kreeg 37 jaar geleden een hersenbloeding. Op haar
CT-scan zit een grote witte vlek waar het infarct heeft huisgehouden.
‘Daar zat het geheugen’, legt ze uit in een
achtergrondartikel over de Participatiewet. Haar korte en
middellange geheugen is vrijwel geheel weggevaagd. Als ze ergens op
bezoek is en naar de wc moet, weet Anje de weg niet meer terug. Ze
kan zelfstandig boodschappen doen omdat ze dat eindeloos hebben
gerepeteerd. Maar de fiets uit de kelder halen, lukt niet. Alleen het
nadenken over wat ze moet doen om de deur uit te gaan, put haar al
uit. ‘Mijn tas, portemonnee, pincode, briefje met boodschappen.
Iedere stap die ik kan overslaan, bespaart mij energie’, vertelt
Anje. Dat ze ooit nog kan werken, is uitgesloten. Ze is volledig
afgekeurd. Desondanks valt Anje onder de Participatiewet, een wet die
erop is gericht mensen zo snel mogelijk aan het werk te krijgen. Ze
krijgt ook geen arbeidsongeschiktheidsuitkering, maar bijstand, die
vaak een stuk lager is en waarin je een eventueel koophuis eerst moet
‘opeten’.
Zo’n 445.000 mensen die door ziekte of handicap niet kunnen
werken vallen net als Anje onder die Participatiewet, becijferden de
auteurs van het artikel. Van hen krijgen 245.000 mensen geen enkele
financiële ondersteuning; nog eens 200.000 zijn aangewezen op zo’n
bijstandsuitkering. Als het aan de coalitiegenoten ligt, zal deze
groep alleen maar groeien, want voor ‘volledig en duurzame
arbeidsongeschiktheid’ wordt de IVA (Inkomensvoorziening Volledig
Arbeidsongeschikten) afgeschaft. Volledig afgekeurde werknemers
vallen straks allemaal onder de Participatiewet – ook al kunnen ze
nauwelijks nog in een werkomgeving functioneren.
De coalitiepartijen D66, CDA en VVD trekken een groot deel van het
sociale vangnet onder werkend Nederland weg. Ernstig ziek? Plotseling
ontslagen en het werk ligt niet voor het oprapen? Voor de
hardwerkende Nederlander – in de verkiezingscampagnes nog geroemd
als de kurk waarop we drijven – is het sociaal minimum goed genoeg.
Zelfs zonder noodzaak wordt een zorgvuldig opgebouwd stelsel
gesloopt. Dat geldt bijvoorbeeld ook voor de halvering van het recht
op WW van twee naar één jaar. Want er is nu helemaal geen probleem
met deze werknemersverzekering. Er maken relatief weinig mensen
gebruik van en er is een miljardenoverschot aan premies – dat
stilletjes gebruikt wordt om gaten in de rijksbegroting te vullen.
De consequenties zijn echter groot. Een jonge werknemer spaart in
de huidige situatie in tien jaar werken genoeg ‘WW’ om tien
maanden lang een uitkering te ontvangen, mocht dat nodig zijn. In de
voorgestelde regeling wordt dat maar vijf maanden. Het recht op een
jaar WW is nu bereikt in veertien jaar werken, dat wordt straks 24.
En ook het dagmaximum gaat omlaag, wat werknemers met bovenmodale
inkomens duizenden euro’s kan kosten.
Nederlanders in loondienst moeten meer belasting betalen – de
zogenaamde vrijheidsbijdrage –, kunnen gemakkelijker ontslagen
worden, gaan pas later met pensioen en na langdurige ziekte of
werkloosheid van enkele maanden rest hooguit het sociaal minimum. Hoe
heeft een progressieve partij als D66 met dit VVD-beleid akkoord
kunnen gaan?
In
zijn analyse in deze Groene formuleert redacteur Coen van de Ven
een antwoord op deze prangende vraag. ‘Dat D66 daarmee akkoord is
gegaan is niet verrassend’, schrijft hij. ‘Juist die partij kent
een lange traditie van grote en ronkende sociaal-economische beloftes
in het partijprogramma, maar vecht daar eenmaal aan
onderhandelingstafels nooit echt voor.’
Alleen het terugdraaien van de onderwijsbezuinigingen heeft Rob
Jetten binnengehaald. Voor de rest ‘lijken de sociaal-liberalen
bereid geweest tot heel forse knievallen in ruil voor de meest
gezichtsbepalende positie bij dit gesamtkunstwerk’.
Aan de gezamenlijke oppositie nu de taak om de grootste
onrechtvaardigheden in dit coalitieakkoord te voorkomen of af te
zwakken. Met dank aan een van oudsher sociaal-liberale partij.
Lees ook:
Coen van de
Ven 5 februari 2026
Lotfi El
Hamidi 9 februari 2026