Mijn Passie? Delen(want 'Gedeelde Vreugd=Dubbele Vreugd & Gedeelde Smart=Halve Smart).Zie mijn Blog-bijdragen dus als mijn middel om wat me interesseert te delen. Als Links, Reposts, en regelmatig in de vorm van Column, Analyse of Commentaar & al dan niet bijtend, ironisch, of roerend statement. Mijn intentie is iedere dag iets van waarde door te geven...
Ik krijg ook graag feedback; dus Volgen en Reageren stel ik zeer op prijs!
Als ouder(e) moet je jezelf soms inhouden om de jeugd niet te ontmoedigen met ´de Waarheid´
Het begrip ´necessary illusions´ viel, van Noam Chomsky)
´....Waarheid bevrijdt allesbehalve, hij slaat alleen maar murw. En zolang overheden en bedrijven geld verdienen aan ontbossing en genocide...´
Een mooie column van Marian Donner in de Groene Amsterdammer over Waarheid vs. Liegen (om bestwil).
Over hoe frustrerend de realiteit kan zijn en hoe deze (voor ouders) soms nogal kan wringen -of zelfs botsen- met het optimisme van kinderen.
Over hou je als ouder(e) ervoor moet waken (je) kinderen niet het vermogen te dromen en optimistisch te zijn moet ontnemen...want dan hol je het potentieel voor verbetering in de toekomst uit.
Aan de andere kant is het natuurlijk ook niet goed om kinderen helemaal af te schermen van ellende als Oorlog, Vernietiging van Planeet, Ecosystemen, Milieu, etc, etc...
Tsja...ouderschap is iets moois, maar lang niet altijd gemakkelijk..!
De originele column en nog veel meer van Marian Donner vind je op de site van de Groene Amsterdammer --- Hier ---
Welke leugens zijn noodzakelijk voor een samenleving? In een
aflevering van Het filosofisch kwintet kwam deze vraag
voorbij en toevallig zag ik niet veel later een mogelijk antwoord in
de tekenfilm Ozi: Voice of the Forest. ‘Het is echt een
heel goeie film’, zei mijn zoontje nog, want hij kende hem al. Ik
was even vergeten dat de smaak van een negenjarige niet per se de
beste leidraad is.
Ozi bleek een jong orang-oetanmeisje te zijn dat haar ouders en
huis verliest in een grote bosbrand. Ze belandt in een opvangcentrum,
leert zich via een soort smartwatch verstaanbaar maken aan mensen en
groeit uit tot een heuse influencer: op sociale media plaatst ze
leuke filmpjes over haar leven. En toen was de film nog geen vijf
minuten bezig. Zo vroeg begint de technologische indoctrinatie al,
dacht ik nog. Maar natuurlijk kon het erger (alles kan altijd erger).
Gaandeweg ontdekt Ozi dat er een heel gemeen bedrijf is dat het
regenwoud vernietigt voor palmolieplantages en, lang verhaal kort:
Ozi openbaart die waarheid in een filmpje, het filmpje gaat viraal,
miljoenen mensen zijn woedend, waardoor het bedrijf gedwongen wordt
om voortaan goed te doen. En de regenwoud-dieren leven nog lang en
gelukkig.
‘Wat vond je?’ keek mijn zoontje me stralend aan.
Ik kon het niet helpen, het was eruit voor ik er erg in had: ‘Wat
een ongelooflijke onzin is dit!’ We weten allang in welk razend
tempo enorme stukken regenwoud verdwijnen, we weten ook welke
bedrijven daar grotendeels verantwoordelijk voor zijn, er is een
filmpje van een orang-oetan, een echte dus, die zijn boom verdedigt
tegen monsterlijke graafmachines, ook dat filmpje ging viraal, maar
het maakt allemaal geen moer uit. In Gaza vindt momenteel een
genocide plaats, of pardon, de Israëlische regering voert er een
slachting uit met ‘genocidale kenmerken’, die dagelijks wordt
gelivestreamd op sociale media: we kunnen het allemaal zien,
miljoenen mensen zijn woedend, en toch verandert er al 21 maanden (en
58 jaar) helemaal niets.
Nee, de waarheid bevrijdt allesbehalve, hij slaat alleen maar
murw. En zolang overheden en bedrijven geld verdienen aan ontbossing
en genocide, is er geen Ozi of eenzame strijder die daar iets aan kan
doen.
‘Nou, ik vond het wel een goede film’, piepte de negenjarige
zacht.
‘Maar ik heb toch gelijk?’ vroeg ik later op de avond aan mijn
geliefde. Het begrip necessary illusions viel, van Noam
Chomsky-: de noodzakelijke illusies (of leugens) waarmee een systeem
zichzelf onzichtbaar maakt. Voor voorbeelden hoef je enkel naar de
strekking van een willekeurige Hollywoodfilm te kijken. Geld maakt
niet gelukkig. Hard werken loont. Liefde is het enige wat telt. En,
die vooral: een enkel individu kan, geheel op eigen kracht, de wereld
veranderen.
‘Het is niet waar, dan moet ik er toch ook niet over liegen?’
drong ik aan. Maar daar bleek de geliefde toch anders over te denken.
Hij zei dat het bij de jeugd hoort. Dat gevoel van zelfoverschatting,
van onoverwinnelijkheid, de hemel willen bestormen. Hij vond: in deze
zielsdodende wereld, waarin creativiteit en originaliteit zo weinig
ruimte krijgen, die je al vanaf de lagere school in het gareel duwt,
is een overmatig geloof in jezelf juist heel gezond. Niemand heeft
iets aan je wanhoop of cynisme. Je moet blijven geloven dat je iets
kunt veranderen, dat je de massa in beweging kunt zetten, dat deze
wereld niet zo hoeft te zijn.
Niet veel later las ik over een studente die een petitie had
opgezet waarmee ze het Franse parlement dwong om een wet te herzien
die het gebruik van een zeer kwalijke insecticide toelaat. In Spanje
begonnen acht burgers een rechtszaak tegen de milieuvervuiling door
veedieren, en wonnen. Het zijn inspirerende verhalen, geruststellend
ook: er gebeurt tenminste wat! En toch denk ik dat dit soort
verhalen, over de kracht en macht van het individu, uiteindelijk meer
kwaad doen dan goed. Ik blijf hopen op verhalen die het menselijk
ego, de hoogmoed en zelfoverschatting, juist wat meer intomen. Maar
tegen mijn zoontje zal ik voortaan inderdaad liegen.
Terwijl de kinderen van Gaza verhongeren, gaan EU-leiders lekker op vakantie? Dat laten we niet gebeuren! We brengen onze schreeuw om rechtvaardigheid naar hun vakantieadressen. Sluit je bij ons aan! https://t.co/QyjkF6YsBJ
SONG OF BANGLADESH (Words and Music by Joan Baez). Come From the Shadows was a 1972 album by Joan Baez.
"Bangladesh When the sun sinks in the west. Die a million people of the Bangladesh ."
STEMWEEK Actie Top2000 #4KidsinWars
´t zijn barre tijden...
De oorlogen vermenigvuldigen zich
als de spreekwoordelijke konijnen – maar met de echte
konijnensoort gaat het door ons mensen- en klimaat- en
biodiversiteitsrampen steeds slechter – iedere dag minutenlang
– zo niet langer – verschrikkelijke beelden van slachtoffers,
waarbij het bij ons mensen is ingebakken dat we vooral beelden van
kinder-slachtoffers het ergst vinden...
...en zo´n beetje NIETS wat je als
normale burger kunt doen...
Het idee ging al een tijdje door
mijn achterhoofd – mede omdat het me verbaast dat je het nummer
nauwelijks hoort – de ooit Grote Hit ´Russians´ van Sting;
past dat lied niet perfect in deze tijd, meer nog zelfs dan in de
koude Oorlog toen het een Hit was?
Maar toen ik ´Belfast child´ van
The Simple Minds hoorde viel ´het kwartje´. De 25 jaar oude
Top2000 (deels) in het teken zetten van de vele oorlogen die
op dit moment talloze Kinderen tot Slachtoffers van genadeloze
egoisten als Putin, Netanyahu, e.v.a. maken...
Dus daarom deze twee songs, met de
vragen erbij:
-welke songs passen nog meer in dit
lijstje?
-wie wil meedoen aan deze actie en
deze nummers in zijn/haar stemlijstje zetten, en
-deze Post(s) delen met Vrienden,
familie en/of Bekenden
Wie weet zien we er dan iets van
terug in de Top2000...
NPO Radio 2 Top 2000
Stemmen voor de NPO Radio 2 Top 2000 kan vanaf 1 december --- Hier ---
Official Music Video for the single "Army Dreamers" written and produced by Kate Bush. "Army Dreamers" was the third and final song to be released from Never For Ever by Kate Bush.
"Army Dreamers" was released on 22 September 1980 and peaked at number 16 in the UK Singles Chart. The song is a change to previous works in that it features a Waltz time tempo.
STEMWEEK Actie Top2000 #4KidsinWars
´t zijn barre tijden...
De oorlogen vermenigvuldigen zich
als de spreekwoordelijke konijnen – maar met de echte
konijnensoort gaat het door ons mensen- en klimaat- en
biodiversiteitsrampen steeds slechter – iedere dag minutenlang
– zo niet langer – verschrikkelijke beelden van slachtoffers,
waarbij het bij ons mensen is ingebakken dat we vooral beelden van
kinder-slachtoffers het ergst vinden...
...en zo´n beetje NIETS wat je als
normale burger kunt doen...
Het idee ging al een tijdje door
mijn achterhoofd – mede omdat het me verbaast dat je het nummer
nauwelijks hoort – de ooit Grote Hit ´Russians´ van Sting;
past dat lied niet perfect in deze tijd, meer nog zelfs dan in de
koude Oorlog toen het een Hit was?
Maar toen ik ´Belfast child´ van
The Simple Minds hoorde viel ´het kwartje´. De 25 jaar oude
Top2000 (deels) in het teken zetten van de vele oorlogen die
op dit moment talloze Kinderen tot Slachtoffers van genadeloze egoïsten als Putin, Netanyahu, e.v.a. maken...
Als derde suggestie van mijn kant: Army Dreamers van Kate Bush.
Dus daarom deze twee songs, met de
vragen erbij:
-welke songs passen nog meer in dit
lijstje?
-wie wil meedoen aan deze actie en
deze nummers in zijn/haar stemlijstje zetten, en
-deze Post(s) delen met Vrienden,
familie en/of Bekenden
Wie weet zien we er dan iets van
terug in de Top2000...
NPO Radio 2 Top 2000
Stemmen voor de NPO Radio 2 Top 2000 kan vanaf 1 december --- Hier ---
Looking forward to the 'Night of The Proms' in both Poland and Sweden this March 2016.
Always very special, like this video performance of Belfast Child with Sinead O'Connor in 2008 !
De oorlogen vermenigvuldigen zich
als de spreekwoordelijke konijnen – maar met de echte
konijnensoort gaat het door ons mensen- en klimaat- en
biodiversiteitsrampen steeds slechter – iedere dag minutenlang
– zo niet langer – verschrikkelijke beelden van slachtoffers,
waarbij het bij ons mensen is ingebakken dat we vooral beelden van
kinder-slachtoffers het ergst vinden...
...en zo´n beetje NIETS wat je als
normale burger kunt doen...
Het idee ging al een tijdje door
mijn achterhoofd – mede omdat het me verbaast dat je het nummer
nauwelijks hoort – de ooit Grote Hit ´Russians´ van Sting;
past dat lied niet perfect in deze tijd, meer nog zelfs dan in de
koude Oorlog toen het een Hit was?
Maar toen ik ´Belfast child´ van
The Simple Minds hoorde viel ´het kwartje´. De 25 jaar oude
Top2000 (deels) in het teken zetten van de vele oorlogen die
op dit moment talloze Kinderen tot Slachtoffers van genadeloze
egoisten als Putin, Netanyahu, e.v.a. maken...
Dus daarom deze twee songs, met de
vragen erbij:
-welke songs passen nog meer in dit
lijstje?
-wie wil meedoen aan deze actie en
deze nummers in zijn/haar stemlijstje zetten, en
-deze Post(s) delen met Vrienden,
familie en/of Bekenden
Wie weet zien we er dan iets van
terug in de Top2000...
NPO Radio 2 Top 2000
Stemmen voor de NPO Radio 2 Top 2000 kan vanaf 1 december --- Hier ---
The Best of 1979 – 2019 is out now featuring all the hits from across Simple Minds’ career including ‘Don’t You Forget About Me’, ‘Alive & Kicking’ and brand new track, ‘For One Night Only’ - https://simpleminds.lnk.to/40TheBestOfID
De oorlogen vermenigvuldigen zich
als de spreekwoordelijke konijnen – maar met de echte
konijnensoort gaat het door ons mensen- en klimaat- en
biodiversiteitsrampen steeds slechter – iedere dag minutenlang
– zo niet langer – verschrikkelijke beelden van slachtoffers,
waarbij het bij ons mensen is ingebakken dat we vooral beelden van
kinder-slachtoffers het ergst vinden...
...en zo´n beetje NIETS wat je als
normale burger kunt doen...
Het idee ging al een tijdje door
mijn achterhoofd – mede omdat het me verbaast dat je het nummer
nauwelijks hoort – de ooit Grote Hit ´Russians´ van Sting;
past dat lied niet perfect in deze tijd, meer nog zelfs dan in de
koude Oorlog toen het een Hit was?
Maar toen ik ´Belfast child´ van
The Simple Minds hoorde viel ´het kwartje´. De 25 jaar oude
Top2000 (deels) in het teken zetten van de vele oorlogen die
op dit moment talloze Kinderen tot Slachtoffers van genadeloze
egoisten als Putin, Netanyahu, e.v.a. maken...
Dus daarom deze twee songs, met de
vragen erbij:
-welke songs passen nog meer in dit
lijstje?
-wie wil meedoen aan deze actie en
deze nummers in zijn/haar stemlijstje zetten, en
-deze Post(s) delen met Vrienden,
familie en/of Bekenden
Wie weet zien we er dan iets van
terug in de Top2000...
NPO Radio 2 Top 2000
Stemmen voor de NPO Radio 2 Top 2000 kan vanaf 1 december --- Hier ---
AART DEKKER
Sting schreef trouwens vorig jaar een nieuwe versie n.a.v. Putin´s oorlog in Oekraïne (en hij zong het zelfs - nog niet eens zo heel lang geleden- in Moskou:
SHARTIE AART DEKKER - BEWEGINGSARMOEDE en (GEEN) PREVENTIE
EN WAT DEED DE REGERING? GEEN REET!
Wat kan je verwachten van een pm/VVD´er die...Mark Rutte DANST! : D
N.A.V: ´Over deze pandemie hoor je niemand. Er gaan in Nederland 5.800 mensen per jaar aan dood´(NRC, 20/10/2023)
Het is een beetje flauw misschien want het 14sec lange clipje zal inmiddels door velen gezien zijn, maar wellicht niet voor iedereen... En zelfs als je het al wel hebt gezien...het is alles zeggend..!
Ik vraag me wel af wat wij allemaal (nog) niet te zien hebben gekregen! Wat dat is wel een kwaliteit van Rutte - en dan nog veel meer van zijn zeer uitgebreide ondersteunende team (dat wij voor een aanzienlijk, zo niet overgrote, deel als belastingbetalers financieren!) - dat alle beeld wat het pedante heertje in een ander daglicht zet dan dat van de staatsman, Teflon-Mark, de Fixer, en de grote baas, etc, etc, zet, uit de media weg wordt gehouden. Je ziet het bewijs ervan zelfs in deze 14sec, want toen hem ingefluisterd werd (of hij het zelf doorhad) dat dit niet in zijn voordeel was, stapte hij eruit.
Vooral grappig: de dame achter hem, die uit beleefdheid weg stapt, en dus niet proestend van de lach om deze stoethaspel in beeld wil komen...
Maar goed, mijn punt is: wat kan je verwachten van een pluche-plakker die alles overheeft voor het vasthouden van de macht aan de ene kant, en aan de andere kant iemand die zoveel affiniteit met het belang van Bewegen voor iedereen - en al helemaal voor ieder kind! heeft als hij hier toont?
Juist heel weinig dus!!
En dat blijkt ook uit het uitgebreide verhaal dat NRC een maand geleden had over de ´Pandemie waar je NIEMAND over hoort´.
Dus: stem voor Gezondheid, en dus ook voor het Recht op Leuk en Gezond Voldoende Bewegen voor iedereen, te beginnen die mensen die het het hardst nodig hebben (en niet allemaal zelf kunnen betalen): de Kinderen, de Jeugd, de Jongeren en de mensen aan de Onderkant die vaak leven in omstandigheden waar dat sportaanbod er niet is, en meestal de Ruimte ook niet....
Dus dit was ´Rutte´ de sporter...en nu hebben we ´Dilan die naast je staat´, op een flink verhoog, tegenover Rico Verhoeven, en ja...ze STaat SToer te STaren, STSTST, shit, shit, shit...
Geloof jij dat er ook maar iets gaat veranderen?
(AD)
*
Over deze pandemie hoor je niemand. Er gaan in
Nederland 5.800 mensen per jaar aan dood
Nederland beweegt niet Elk jaar overlijden duizenden mensen omdat
ze te weinig bewegen. Hoe kan die ‘stille ramp’ blijven woekeren?
Dit is het verhaal van een overheid die zichzelf tegenwerkt en de
Tweede Kamer op het verkeerde been zet.
Een land waar de helft van de bevolking vrijwel nooit beweegt of
sport. En er om die reden alleen 5.800 mensen doodgaan, elk jaar
weer. Hun harten kapot. Vaatstelsels verstopt. Hersenen slecht
doorbloed. De binnenkant van bloedvaten beschadigd – virussen die
vrij baan hebben naar longen, darmen, hersenen. Ze krijgen kanker.
Dementie. Verstopte vaten. Hartaanvallen.
Over dit artikel
Voor deze reconstructie werd gesproken met 25
(ervarings)deskundigen, onder wie drie (top)ambtenaren van
het ministerie van VWS, verschillende leden van de Tweede Kamer en
onderzoekers die de wetsgeschiedenis goed kennen. Het Mulier
Instituut verzamelde en deelde gegevens over gemeentelijke- en
Rijksuitgaven aan beweging en sport.
Meer
Een land waar de overheid het volk gezonder zegt te willen maken
door mensen meer te laten bewegen. Duizenden sportcoaches de wijken
in stuurt. Maar waar het landsbestuur waarschuwingen van de eigen
ambtenaren negeert en de persoonlijke ideologie van een minister
steeds weer belangrijker is dan de vraag of beleid mensen echt helpt.
Dat land is Nederland. En dit is hoe het komt.
Een stille ramp
Kanjers! Met dat woord onthaalde Erica Terpstra, van 1994 tot 1998
staatssecretaris voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport, steevast
sporters die voor Nederland waren uitgekomen op grote toernooien. De
voormalig olympisch zwemster is er bekend mee geworden. Veel minder
bekend is dat Erica Terpstra een einde maakte aan decennia waarin de
overheid zich nauwelijks bemoeide met bewegen en sporten. In de jaren
zestig reden nog auto’s door de straten met luidsprekers die mensen
opriepen om te gaan hardlopen, als medicijn tegen te veel zitten –
in de ‘automobiel’ (vaak rokend), op het werk, achter de
televisie. Daarna bleef de overheid lange tijd sport als een hobby
beschouwen – mensen moeten zelf maar uitzoeken hoe ze die
uitoefenen.
Tot het aantreden van Erica Terpstra. Oud-ambtenaar Loek
Jorritsma, die van 1979 tot 2006 op de directie sport van het
ministerie werkte, herinnert zich hoe onder haar bewind beweging
ineens weer belangrijk werd. Zij was, vertelt Jorritsma aan zijn
eettafel in Hoorn, een van de zeldzame politici voor wie het een
essentieel onderdeel was van een functionerende samenleving. De naam
van het ministerie werd – ondanks de weerzin van premier Kok („Moet
dat echt?”) – Volksgezondheid, Welzijn en Sport.
De overheid bleef sport lange tijd als een hobby beschouwen,
mensen moeten zelf maar uitzoeken hoe ze die uitoefenen
Terpstra ziet dat sporten de samenleving meer kan bieden dan een
aardige vrijetijdsbesteding. Sinds haar nota ‘Wat Sport Beweegt’
voelt de Rijksoverheid zich er verantwoordelijk voor dat mensen meer
bewegen en daardoor gezonder worden. Haar opvolger Margo Vliegenthart
(PvdA-staatssecretaris van VWS, 1998-2002) geeft ambtenaar Mariëtte
van der Voet daarna de opdracht er een
nieuwe nota over te schrijven. Die laat aan duidelijkheid niet te
wensen over: te weinig bewegen blijkt zéér ingrijpende gevolgen te
hebben. Het stuk wordt in 2001 naar de Kamer gestuurd.
„Een tekort aan lichamelijke activiteit is een onafhankelijke
risicofactor voor een groot aantal chronische ziekten”, staat er,
„waarbij moet worden bedacht dat de meeste van deze ouderdoms- en
welvaartsziekten in de toekomst alleen maar zullen toenemen.” Van
der Voet beschrijft dat lichamelijke inactiviteit jaarlijks zorgt
voor duizenden doden. Doel van het beleid zou moeten zijn dat veel
meer Nederlanders voldoende gaan bewegen. Dat is volgens de normen
die dan gelden grofweg 2,5 uur per week matig-intensieve beweging,
zoals wandelen, fietsen of zwemmen.
In twintig jaar zouden bij geslaagd beleid bijna 50.000 doden
voorkomen kunnen worden, rekent
het RIVM later voor. Het zou 30.000 hartinfarcten schelen, 28.000
beroertes, 27.000 gevallen van diabetes type 2 en 4.000 gevallen van
dikkedarmkanker.
In 2006 werden de voordelen van sporten in
de schijnwerpers gezet tijdens de Nationale Sportweek.Foto Rein vanZanen
Op dat moment gaan wereldwijd jaarlijks 5,3 miljoen mensen dood
door te weinig beweging. Meer dan aan de gevolgen van roken (5,1
miljoen). Mensen die te weinig bewegen hebben twintig tot dertig
procent meer kans om kanker te krijgen, een hartaanval, beroerte of
suikerziekte.
„Een stille ramp”, zegt hoogleraar neuropsychologie Erik
Scherder van de Vrije Universiteit Amsterdam, die zich al lang
verdiept in het onderwerp. En toch, zegt Scherder is er nauwelijks
maatschappelijk debat over.
De Nederlandse overheid heeft die ramp dus wél zien aankomen, ver
voor het alarmerende onderzoek in The Lancet van 2012. „We
hoopten dat die kennis alles zou veranderen”, zegt ambtenaar
Mariëtte van der Voet nu.
Schermtijd
Eén op de vier ouders met een baby van 9 maanden tot 1 jaar laat
hun kind twee uur per dag naar
een beeldscherm kijken. Kinderen tot zes jaar brengen gemiddeld
100 minuten per dag door achter een tablet, telefoon of televisie. De
gemiddelde schermtijd neemt al jaren toe. Uit wetenschappelijk
onderzoek blijkt dat er een verband is tussen een hogere schermtijd
en een slechtere gezondheid, zoals overgewicht en bijziendheid.
Een vergeten memo
Lastig is het wel. Bij roken kun je als overheid accijnzen
verhogen (en dat werkt in de praktijk), gezond eten is goedkoper te
maken (daar komt nog weinig van terecht). Maar hoe laat je mensen
meer bewegen?
Na de nota van Van der Voet wordt een grote beweegcampagne opgezet
door het ministerie van VWS: FLASH! (Fietsen, Lopen, Actiemomenten,
Sporten en Huishoudelijke klussen). Postbus 51-spotjes worden
uitgezonden. Er komen FLASH!-scorekaarten voor beweegactiviteiten,
stickers, T-shirts, 2D-beweegwijzers, een Sinterklaasbeweegsoap op
tv, een placemat met beweegideeën.
Voor de campagne worden nota bene Coca-Cola en McDonalds gestrikt
als sponsoren, staat in een
evaluatie. Er komen ‘beweegshows’ op 26 scholen, die worden
geleid door Ronald McDonald, de clownsmascotte van de fastfoodketen
(die daar „geen reclame” maakt voor zijn hamburgers). Bedrijven
gaan hun werknemers meer laten bewegen, en ouderen in verpleeghuizen
gaan aan de slag. Zomaar een hobby is bewegen niet meer – de
overheid wil iets dóén.
Veertien ministeries doen iets met bewegen
Ambtenaar Loek Jorritsma, naaste medewerker van de
bewindspersonen, heeft vlak voor die campagne al wel een risico
gesignaleerd. In een uitgebreid intern memo merkt hij op dat veertien
verschillende ministeries op de één of andere manier iets met
sporten en bewegen doen. Hij beschrijft wat ze allemaal doen, hoe ze
beter zouden kunnen samenwerken, en hoe dat zou kunnen werken –
inclusief juridische onderbouwing.
Er moet een Breed Interdepartementaal Sportberaad komen, waardoor
ministeries elkaar niet meer in de weg zitten met beleid dat elkaar
tegenwerkt, aldus het memo van Jorritsma. Hij ziet namelijk dat al
die departementen op eigen houtje proberen om mensen in beweging te
krijgen. En hij is bang dat ze allemaal zelfstandig potjes geld gaan
verdelen en projecten zullen bedenken. Dan is er straks heel veel
beleid, maar worden ziekte en dood niet voorkomen.
Alle departementen zijn het met Jorritsma eens. Hij krijgt in 2002
groen licht om de noodzakelijke veranderingen door te voeren en te
komen tot één Rijksbeleid voor sport. Maar kort daarna komt er een
nieuw kabinet, een nieuwe directeur Sport bij VWS en een nieuwe
staatssecretaris. In stilte wordt het beraad tussen de ministeries
over sport en bewegen opgeheven.
Het ministerie erkent nu dat het beraad destijds „mede door een
kabinetswissel” niet is doorgezet. Volgens een woordvoerder wordt
sinds kort weer „nadrukkelijker dan in het verleden” gekeken naar
samenwerking met andere ministeries om „de inzet waar mogelijk te
coördineren”.
En wat is er in de tussentijd met zijn memo gebeurd? Die is, zegt
Jorritsma nu, „in een la terechtgekomen”. Niemand heeft er
volgens hem ooit meer naar omgekeken. Er gebeurde precies waarvoor
hij waarschuwde. „En de gevolgen voelen we nog steeds.”
Zitten
Nederlanders zitten gemiddeld 9,1
uur per dag. Bijna de helft van de 9,7 miljoen werkende
Nederlanders heeft een zittend beroep en dat aantal neemt toe.
Jongeren (12 – 19 jaar) en jongvolwassenen (20 – 34 jaar) zitten
gemiddeld 10 uur per dag. Kinderen brengen iedere dag 7,2 uur zitten
door. De laatste acht jaar zijn Nederlanders steeds langer gaan
zitten.
Duizenden sportcoaches
Na de beweegcampagne FLASH! komt er vanaf 2008 een ‘nationaal
actieplan sport en bewegen’ met opnieuw een grote
publiekscampagne (30minutenbewegen) en allerlei beweegprojecten in
wijken, op scholen, in de zorg, bij sportbonden. Peutergym in
Heerenveen, boksen voor vrouwen in Maastricht, een wandelclub in
Tiel, valtraining voor ouderen in Emmen, rolstoeltennis in
Vlissingen, straatbasketbal in Rotterdam. Speeltuinen, ‘groene’
hardlooppaden en fietsroutes, beweegvriendelijke schoolpleinen.
Honderden coaches, trainers en ambtenaren houden zich ermee bezig,
de overheid doet van alles tegelijk. Het geld komt van verschillende
ministeries en van gemeenten. Volgens bewindspersonen, die de Tweede
Kamer regelmatig informeren over de voortgang van alle projecten,
wordt goed samengewerkt tussen de verschillende departementen. Ook
worden „allianties” gesmeed met de meer dan 20.000
sportverenigingen in het land, sportbonden, Staatsbosbeheer, de ANWB,
zorgverzekeraars en andere organisaties.
Met Rijks- en gemeentegeld worden sinds 2007 zo’n 6.000
buurtsportcoaches opgeleid die in het hele land de wijken in worden
gestuurd. ‘Combinatiefunctionaris’ heten ze eerst, omdat ze werk
op scholen combineren met sportlessen in de wijk of bij verenigingen.
Het kabinet trekt er jaarlijks tientallen miljoenen voor uit, dit
jaar bijna 90 miljoen euro, op een VWS-begroting van meer dan 100
miljard.
Langzaam komt Nederland in beweging
Na school en in de pauzes geven ze sportles aan kinderen. Ze staan
op pleintjes met een krat ballen. Organiseren wedstrijden en
toernooitjes. Helpen mensen die van de huisarts moeten sporten aan
een lidmaatschap bij een vereniging. Soms brengen ze mensen
persoonlijk naar een vereniging zodat ze zéker weten dat ze gaan
trainen.
Langzaam lijkt Nederland in beweging te komen. Kabinet na kabinet
deelt spectaculaire cijfers met de Tweede Kamer, op basis van data
uit bevolkingsonderzoek die worden bijgehouden door
onderzoeksinstituut TNO. Het beleid dat is ingezet door
staatssecretaris Terpstra (Kok-I) en is voortgezet door haar
opvolgers in Kok-II, Balkenende-I t/m IV, Rutte-I en II stuwt, zo
lijkt het, het aantal mensen dat de beweegnormen haalt op.
In 2000 beweegt nog maar zo’n 44 procent van de bevolking
voldoende (volgens de toenmalige Nederlandse Norm Gezond Bewegen).
Een paar jaar later, in 2004, is dat al meer dan de helft. Clémence
Ross-Van Dorp (CDA), staatssecretaris van Sport, schrijft dan in een
persbericht dat „de acties om Nederland meer in beweging te krijgen
kennelijk aanslaan”.
In 2009 houdt staatssecretaris Jet Bussemaker (PvdA) een
feestelijke toespraak voor onder meer koningin Beatrix bij het
tienjarig bestaan van het Nederlands Instituut voor Sport en Bewegen.
Ze presenteert er opnieuw sensationele cijfers: het aantal
Nederlanders dat aan de beweegnorm voldoet, is volgens haar gestegen
van 52 procent „naar maar liefst 68 procent”. Het bewegen, zegt
ze, staat op de kaart – „een prestatie van formaat!”
De bewindspersonen weten dan nog niet dat die cijfers weinig met
de werkelijkheid te maken hebben. En dat de mensen die hun beleid op
straat moeten uitvoeren al zien dat het de verkeerde kant op gaat.
Overgewicht
De helft van de volwassenen in Nederland heeft
overgewicht. 14 procent is ernstig te zwaar (morbide obesitas).
Sinds 2014 zijn deze percentages niet veranderd. Bijna twintig
procent van de jongeren tussen de 16 en 20 jaar heeft overgewicht,
tussen de 18 en 25 jaar is dat een kwart. Over het algemeen zijn
jongeren de laatste tien jaar zwaarder geworden, vooral
tussen de 18 en 25 jaar.
Ploeteren in Overvecht
Op een zonnige middag loopt Tom Schrurs (42) over de velden van
voetbalvereniging SVO De Dreef in Utrecht. Hij werkt al vijftien jaar
in de wijk Overvecht, eerst als welzijnswerker en ‘beweegmakelaar’,
nu als manager van een team sport- en beweegcoaches. Overal om hem
heen rennen kinderen. Ze doen mee aan een schooltoernooi dat de
buurtsportcoaches hier elk jaar organiseren.
Schoolkinderen, ouderen, mensen die weinig geld hebben, mensen met
een niet-Nederlandse culturele achtergrond, mensen met ernstig
overgewicht – Schurs heeft voor allerlei groepen weleens een plan
bedacht om meer te gaan bewegen. Alle potjes, subsidies, actieplannen
en projecten komen in een wijk als Overvecht voorbij, vertelt hij in
een gesprek tijdens het schooltoernooi, en later nog eens in een
buurthuis, samen met zijn collega’s Viktor Peters (41) en Thirza
Verkerk (23).
Met zijn hoge galerijflats, doorsneden door brede autowegen, met
een groot winkelcentrum in het midden is Overvecht een typische
na-oorloogse hoogbouwwijk. Veel mensen hier ploeteren om rond te
komen. Geen wijk in Utrecht waar minder wordt bewogen, geen wijk waar
mensen korter leven. Elke dag doen Schrurs en zijn collega’s hun
best om dat te veranderen. Maar in al die jaren stuiten zij steeds op
hetzelfde probleem: er is altijd maar éventjes geld. Dan is het
potje leeg, en komt er weer een ánder potje. Alles is tijdelijk.
Nieuwe regering betekent nieuwe plannen
Een wet voor bewegen bestaat niet. Het is niet zoals met de
bijstand of de werkloosheidswet; als een kabinet valt, moet de
volgende coalitie die uitkeringen gewoon doorbetalen. Beweging is
wetteloos, iedere nieuwe minister, iedere nieuwe wethouder begint
weer helemaal opnieuw. Volgens het ministerie van VWS is een wet niet
per se nodig om „consistent beleid” te voeren, zegt een
woordvoerder. En soms wordt beleid van voorgangers door
bewindspersonen inderdaad voortgezet: de buurtsportcoaches worden
bijvoorbeeld al sinds 2008 door verschillende kabinetten ondersteund.
Maar heel vaak lopen beweegprojecten – er waren er in de afgelopen
twintig jaar tientallen – grofweg één regeerperiode. Dan: nieuwe
mensen aan de macht, nieuwe plannen, nieuwe doelen.
Echt goed onderzoeken of sport- en beweegbeleid heeft gewerkt
gebeurt niet altijd, hoewel voor sommige projecten een
‘interventiedatabase’
bestaat waarin de effectiviteit wordt gemeten. Ministers lijken
desondanks volgens (ex-)ambtenaren en onderzoekers lang niet altijd
geïnteresseerd in de werkelijke opbrengst van projecten, zeker niet
als het om ideeën van voorgangers gaat.
In verschillende grote evaluaties merkt het Mulier instituut, dat
sportbeleid onderzoekt, op dat veel onduidelijk blijft over de
werking van het beleid. Het ministerie erkent in een reactie aan NRC:
het is lastig hard te maken wat de invloed is van bepaalde
maatregelen op het beweeggedrag van Nederlanders.
Schrurs, Peters en Verkerk zijn in Overvecht veel mensen
„kwijtgeraakt” door al die losse projecten en acties, vertellen
ze in het buurthuis. Dan hadden ze bijvoorbeeld een project voor
meiden uit gezinnen met een zeer laag inkomen – zij bewegen minder
dan gemiddeld. Geen makkelijke taak. Eerst uitzoeken om welke
kinderen het gaat, dan samen bedenken wat ze leuk zouden vinden,
trainers instrueren, misschien een sporthal regelen en beginnen.
In 2008 is er de landelijke actie ‘Heel
Nederland beweegt’ waarbij mensen op allerlei plekken in het land
tegelijk 30 minuten bewegen.Foto CYNTHIA BOLL
Komen de meiden niet opdagen? Erachteraan bellen. Soms thuis
langsgaan om te kijken waarom ze niet komen. Nog een keer bellen,
appen, net zolang tot het lukt. Schrurs: „Het kan een paar jaar
duren voordat een project bekendheid heeft en succesvol is. Als het
weer stopt omdat de subsidie op is, dan verdwijnen die meiden
letterlijk weer in hun flats en zien we ze nooit meer terug. En dan
hebben we in Overvecht nog het geluk dat we toevallig wat
structurelere subsidie krijgen uit een potje voor wijkverbetering.”
Als een overheid niet kiest voor een wet en beleid goeddeels
afhankelijk is van de zittende bewindspersoon, speelt toeval een
grote rol, zegt ambtenaar Mariëtte van der Voet, die ook
secretaris-directeur is geweest van de Nederlandse Sportraad, een
kabinetsadviseur. „Als één minister of wethouder vindt dat het
anders moet of geld anders moet worden besteed, kan het hele beleid
worden omgegooid”, zegt zij.
Toen de PVV in 2010 gedoogsteun ging verlenen aan het kabinet
Rutte-I, was er een programma ‘meedoen allochtone jeugd’, later
‘meedoen alle jeugd’. De doelstelling was dat kinderen met een
migratieachtergrond meer zouden bewegen.
Dit is een moeilijk bereikbare groep, vooral tienermeiden met een
bi-culturele achtergrond sporten heel weinig. Juist deze groepen
hebben (op latere leeftijd) ook de meeste gezondheidsproblemen. Het
programma kostte 70,5 miljoen euro tussen 2006 en 2010. Er waren elf
steden bij betrokken, negen sportbonden, 538 sportverenigingen – en
het was een groot succes. Bijna 20.000 jongens (een toename van 27
procent op het totaal) en 8.000 meisjes (toename van bijna 40
procent) met een niet-westerse migratieachtergrond schreven zich
dankzij het programma in bij een sportvereniging. De stijging was
veel groter dan bij jongeren zonder migratieachtergrond in diezelfde
periode.
In het regeerakkoord van Rutte-I stond wel dat kinderen en
jongeren zich door sport „gezonder en socialer” ontwikkelen. Dat
het een „belangrijke functie” heeft in de maatschappij. Maar de
partij van Wilders wilde geen programma meer voor deze jongeren,
vertellen verschillende betrokkenen. Dat paste niet in de ideologie
van de PVV. Jarenlang werk bij de verenigingen, in opdracht van de
vorige kabinetten, stond
in één klap stil. En nog altijd is de sportdeelname van mensen
met een niet-westerse migratieachtergrond veel
lager dan gemiddeld.
Overvecht
Minder dan de helft van de mensen in Overvecht voldoet aan de
beweegrichtlijn. Dat is bijna tien procentpunt lager dan het Utrechts
gemiddelde. In Overvecht is 62 procent van de kinderen lid van een
sportvereniging, lager dan het Utrechts gemiddelde en zéker minder
dan in het naastgelegen en welgestelde Tuindorp. Daar is het 95
procent. In Overvecht heeft 19,1 procent van de mensen ernstig
overgewicht, in Utrecht is dat gemiddeld 11,4 procent. Van de 5- en
6-jarigen heeft in Overvecht bijna twintig procent overgewicht. De
gemiddelde levensverwachting in de wijk is 78,6 jaar, drie jaar
korter dan het gemiddelde van de stad en vijf jaar korter dan in
Tuindorp, één spoortunneltje verder gelegen.
Geen extra gymleraren
Mensen zoals Tom Schrurs in Overvecht zeggen vaak dat het enorm
zou helpen als scholen meer gymles gaven. Dan „geef je alle
kinderen een goede start en haal je de beweegnormen veel
makkelijker”. Veel experts zien dit als dé manier om de hele
bevolking in één klap gezonder te maken.
Dat vindt de overheid ook. Door de jaren heen zijn er veel
pogingen, door allerlei kabinetten, geweest om meer gymles op school
mogelijk te maken. In het regeerakkoord van Rutte II (2012 – 2017)
werd acht miljoen euro gereserveerd om op basisscholen ten minste
drie uur gymles aan te bieden.
Het probleem: door ándere ingrepen van diezelfde overheid worden
die pogingen vaak weer tenietgedaan. In 2013 moest volgens de PO-raad
tachtig procent van de scholen bezuinigen. Dat deden ze vaak op
gymlessen, signaleerde de beroepsvereniging van sportdocenten in
dagblad Trouw.
Er waren scholen waar de helft van het aantal gymdocenten werd
ontslagen. Dus op hetzelfde moment dat Rutte II investeerde in extra
gymlessen, schaften veel gemeenten de subsidie voor gymleraren juist
af, omdat ze bezuinigingen opgelegd kregen door diezelfde regering.
In het volgende kabinet, Rutte III, gebeurde dit wéér, maar dan
op een iets andere manier – nu werkten ministeries elkaar tegen.
Invloedrijke
adviesraden hadden gepleit voor meer beweging op school en extra
gymles. Het ministerie van VWS was voor. Maar de minister van
Onderwijs wees het af. Scholen moesten zelf bepalen hoe ze hun
onderwijs inrichtten; de vrijheid van onderwijs zit diep verankerd in
het maatschappijbeeld van vooral de christelijke politieke partijen.
Dat was ook het argument van minister Arie Slob (ChristenUnie).
Uiteindelijk vonden VVD en SP buiten de coalitie om een
meerderheid die twee uur gymles op basisscholen verplicht stelde. Die
verplichting is dit jaar ingegaan, maar uit onderzoek
bleek al dat één op de drie gemeenten niet genoeg gymlokalen heeft
om het daadwerkelijk door te voeren.
In 2002 deelde de Nederlandse Hartstichting
‘Pauze Beweeg Paketten’ uit aan de leerlingen op basisscholen om
ze te stimuleren te bewegen tijdens pauzes.Foto Robin Utrecht
Loek Jorritsma, de ambtenaar die vlak na de eeuwwisseling al
waarschuwde voor versnipperd beleid, heeft gedurende de jaren zijn
gelijk bevestigd gezien. „Natuurlijk heeft ieder kabinet weer
andere doelstellingen, dat hoort bij een democratie. Maar beweging
stimuleren wil iederéén, omdat het zoveel zieken en doden voorkomt.
En dan zie je: de overheid zit zichzelf in de weg. Dat zagen we al
die tijd aankomen, maar de kans om het beter te doen is niet
gegrepen.”
Ook andere ambtenaren vertellen dat ze van de structurele
problemen – vooral de tijdelijke potjes geld – wisten, maar niet
bij machte waren er iets aan te doen. „Projectendiarree” werd het
genoemd door sommigen in de directie Sport van VWS, waarna er weer
nieuwe projecten kwamen. Hoogleraar Scherder noemt het systeem „rot”.
Terwijl Tom Schrurs over het sportveld van SVO De Dreef loopt,
vertelt hij over de mensen in zijn wijk. Hij ziet dat kinderen en
jongeren dikker zijn geworden – ruim een derde van de tien- en
elfjarigen in deze wijk is te zwaar. Ze zitten meer stil, bewegen
niet vaker. En daar hebben ze nú misschien geen last van, maar
Schrurs weet: dit zijn de zieken van de toekomst.
Ondanks de sombere cijfers, blijven coaches Schrurs, Peters en
Verkerk het elke dag weer proberen. Want soms lukt het, en krijgen ze
kinderen, jongeren of volwassenen wél structureel in beweging. Tegen
de voldoening die dat geeft kan weinig op. Maar soms denkt Schrurs:
„Heeft het allemaal wel zin gehad?”
Motoriek
Twintig procent van de basisschoolleerlingen kan
geen bal vangen, bleek uit cijfers van de Onderwijsinspectie die
in 2018 werden gepubliceerd. In tien jaar tijd hebben
basisschoolleerlingen een veel slechtere motoriek gekregen, werd toen
duidelijk. Ze konden minder goed mikken, touwzwaaien, gooien, vangen
en balanceren. Na de coronalockdown waren kinderen in groep 1 en 2
over het algemeen motorisch
minder vaardig dan daarvoor. De overheid wil al langer dat
kinderen meer gaan sporten op school, maar dat
lukt niet. In groep drie tot en met acht werd in het schooljaar
2020/2021 anderhalf uur per week gesport, precies evenveel als in
2012/2013 toen voor het eerst werd gemeten. Kleuters sporten meer
(ongeveer twee uur per week), maar ook daar is geen stijgende lijn
door de jaren heen. Schoolzwemmen, sinds 1985 niet meer verplicht,
gebeurt nog maar op een kwart van de scholen – in 1990 deden bijna
alle kinderen het nog.
Papieren werkelijkheid
Minister Edith Schippers (Volksgezondheid, Welzijn en Sport, VVD)
stuurt in september 2015 een
brief naar de Tweede Kamer waarin „mooie resultaten” worden
gepresenteerd. Nederlanders zijn veel vaker gaan bewegen, schrijft
ze. Vijftien jaar beweeggedrag is geanalyseerd door
onderzoeksinstituut TNO. Driekwart van de volwassen bevolking voldoet
aan de beweegnormen, staat in de brief.
Na Clémence Ross-Van Dorp en Jet Bussemaker is Schippers de derde
bewindspersoon die de Tweede Kamer goed nieuws brengt: eerst bewoog
minder dan de helft van de Nederlanders genoeg, daarna 68 procent en
in 2015 is het 75 procent. „Een sterke groei”, schrijft
Schippers.
Wie dat leest kan maar één conclusie trekken: het gaat
uitstekend.
Maar de cijfers zijn opnieuw niet accuraat. In werkelijkheid zijn
ze veel minder positief. En dat wéét het ministerie.
In 2012 – drie jaar voor de brief van Schippers – blijkt
uit een onderzoek dat de meetmethode van TNO niet goed in staat
is vast te stellen of mensen voldoende bewegen. Vergelijkbaar
onderzoek van onder meer het CBS laat dat beter zien.
TNO Onderzoeksgroep opgeheven
Onderzoeksinstituut TNO erkent dat in 2012,
tijdens een onderzoek waaraan het zelf meedeed, is gebleken dat een
andere vragenlijst „beter voorspellend” was voor lichaamsbeweging
dan de TNO-dataset waarvan het ministerie lange tijd gebruikmaakte.
Op verzoek van VWS is tot 2015 doorgegaan met de verzameling van
gegevens via de ‘oude’ vragenlijst.
Meer
In de vragenlijst ‘Ongevallen en Bewegen in Nederland’ die TNO
gebruikt, moeten mensen aangeven of ze dertig minuten per dag
bewegen. Maar die vraag klinkt erg naar de grote mediacampagne van de
overheid, die mensen op hetzelfde moment stimuleert om „dertig
minuten” te bewegen. Grote kans, concluderen de onderzoekers, dat
de antwoorden op die vraag vooral laten zien hoe goed mensen de
mediacampagne kennen en dat ze niet per se veel zeggen over hoeveel
mensen daadwerkelijk bewegen.
TNO is altijd eerlijk geweest over de zwaktes in de data. Het
instituut voegde aan zijn rapportages steeds de resultaten van andere
onderzoeken toe, ook als die een minder gunstig beeld gaven.
Gedurende de jaren hebben bewindspersonen die kanttekeningen soms
wel, soms niet gemaakt in hun brieven aan de Tweede Kamer. In de
brief van Schippers in 2015 ontbreken alle mitsen en maren. Erin
staat wel dat het ministerie is overgestapt op andere cijfers, maar
niet dat die een veel minder gunstig beeld geven. Op z’n minst
suggereert haar brief dat het beleid erg succesvol is.
Op dat moment circuleert er al een
SCP-rapport waarin de werkelijke cijfers staan, gemeten volgens
de accuratere methode. Daarin staat dat hooguit 63 procent van de
bevolking voldoende beweegt, niet 75 procent. Geen „sterke groei”,
zoals Schippers schrijft, maar een „lichte stijging”. In een
eerdere brief had Schippers dit rapport, onopvallend, met de
Tweede Kamer gedeeld, als een bijlage.
Het zal nooit duidelijk worden of het misplaatste optimisme van
Schippers gevolgen heeft gehad. Want niemand lijkt door te hebben dat
de data die het beleid stutten weinig met de werkelijkheid te maken
hebben. Geen Kamerlid heeft er ooit naar gevraagd. Geen minister is
er nog op teruggekomen.
Volgens een VWS-woordvoerder is het ministerie altijd transparant
geweest over de nieuwe manier van dataverzameling. Hij gaat niet in
op de vraag waarom ervoor is gekozen om in 2015 achterhaalde cijfers
aan de Tweede Kamer te presenteren. „We hebben de Kamer steeds
geïnformeerd over de cijfers zoals deze worden gerapporteerd.”
In 2017 worden, op basis van nieuwe wetenschappelijke inzichten,
de beweegrichtlijnen nog verder aangescherpt. Het blijkt dat mensen
nog meer moeten bewegen om gezond te blijven. Met de nieuwe richtlijn
in de hand gaat het RIVM terugrekenen. Hoeveel mensen bewegen nu
voldoende ten opzichte van 2001, het jaar waarin de alarmerende nota
van ambtenaar Van der Voet verscheen? Is er vooruitgang geboekt sinds
de jaren dat Erica Terpstra ‘bewegen’ belangrijk had gemaakt en
in Den Haag duidelijk werd dat er ieder jaar duizenden slachtoffers
vallen? Sinds de politiek met honderden projecten en miljoenen euro’s
aan subsidie kwam?
Het antwoord: nauwelijks. Net geen veertig procent van de mensen
(12+) voldeed 22 jaar geleden aan de (aangescherpte)
beweegrichtlijnen. Vorig jaar, bij de laatste meting, was dat 43,1
procent.
Toen de verscherpte richtlijnen ingingen, voldeed 47 procent van
de volwassenen (18+) daaraan. Dat aantal is daarna gedaald,
zo bleek vorige maand, tot 44 procent.
Van de volwassenen beweegt minder dan de helft genoeg.
RIVM-onderzoeker Wanda Wendel-Vos: „Als je met de kennis en
meetmethode van nu naar de hele bevolking kijkt, heeft nooit meer dan
de helft van de mensen voldoende bewogen.” Laat staan de „75
procent” waarover minister Schippers de Tweede Kamer informeerde .
Corona
700.000 Nederlanders die vóór de coronapandemie wekelijks
sportten, doen dat nu niet
meer. Vooral lager opgeleiden (- 7 procentpunt) en adolescenten
van 13- tot en met 18 jaar (- 9 procentpunt) stopten met bewegen. 9,5
miljoen Nederlanders sporten wekelijks. Er waren vorig jaar 22.200
verenigingen in het land, die 4,3 miljoen unieke leden hebben, een
afname van 26.000 ten opzichte van het jaar ervoor.
Niet betuttelen
Neuropsycholoog Erik Scherder schreef brieven aan de Tweede Kamer,
ingezonden stukken in de krant, hij gaf televisiecolleges die door
miljoenen mensen werden bekeken. Hij doet er al jaren alles aan om
het land duidelijk te maken waarom beweging zo’n groot probleem is
– en hij begrijpt niet waarom zijn verhaal nauwelijks aanslaat.
Waarom zien mensen het niet? Tijdens lezingen vraagt hij dat
letterlijk aan zijn publiek. In maart, in theater De Bres in
Leeuwarden, valt hij zijn gehoor bijna aan: „Waarom dóet u niks?
Waarom heeft niemand van u een brief aan een politicus geschreven?”
Hij had gehoopt dat de coronapandemie verschil zou maken. Mensen
met overgewicht en een ongezonde leefstijl liepen toen meer risico om
te overlijden. Bij minimaal
zeventig procent van de oversterfte tijdens de pandemie (2020 –
2022) speelde overgewicht een rol, becijferde economisch
onderzoeksbureau SEO onlangs.
Eindelijk, dacht Scherder, was heel duidelijk zichtbaar dat weinig
beweging gevolgen kan hebben.
Oud-volleybalcoach Joop Alberda, wiens team goud won tijdens de
Olympische Spelen van 1996, maakte zich ook al lang zorgen. Hij belde
in 2020 een aantal beroemdheden die hij uit de sportwereld kende.
Voetbalcoaches Louis van Gaal, Guus Hiddink en Sarina Wiegman, turner
Epke Zonderland, volleyballer Bas van de Goor. En Erik Scherder, als
lid van de Nederlandse Sportraad. Ze schreven een
open brief getiteld ‘Bewegen het Nieuwe Normaal’.
In 2023 worden kinderen gestimuleerd te
bewegen bij de Koningsspelen, die sinds 2013 rond Koningsdag worden
georganiseerd op basisscholen.Foto Eva Plevier
Ze kwamen op televisie en in de krant en binnen een dag hing
waarnemend minister Martin van Rijn (VWS) aan de telefoon. Of ze
wilden langskomen, want dit was een serieus probleem – alsof ze dat
voor het eerst hoorden op het ministerie. Hij zou alle betrokken
ministers uitnodigen.
Eindelijk, dacht Scherder, kreeg hij de kans om op het hoogste
politieke niveau uit te leggen waarom het beleid van de afgelopen
vijftien tot twintig jaar zo slecht werkte – al wist hij toen nog
niet van het gegoochel met verkeerde cijfers. Op 7 juli 2020, op het
ministerie van VWS, legt Scherder alles op tafel: hij zegt hoeveel
mensen ziek worden en overlijden, laat alarmerende cijfers zien over
kinderen die motorisch achteruitgaan, zwaarder worden en minder
bewegen. Hij vertelt waarom hij denkt dat het beleid niet goed werkt.
Enquête
Heeft u in uw werk te maken met de beweegpandemie? Deed u ooit mee
aan een beweegproject? Lukt het u wel, of juist niet, om voldoende te
bewegen? U kunt ons helpen met onze verslaggeving over dit onderwerp
door deze enquête in te vullen: www.nrc.nl/bewegen
De ministers Van Rijn en Arie Slob (Onderwijs),
staatssecretarissen Paul Blokhuis (VWS) en Tamara van Ark (Sociale
Zaken), plus vijf topambtenaren van verschillende ministeries
luisteren. In de notulen staat dat Slob het betoog „inspirerend”
vindt, Blokhuis heeft het gevoel dat hij „in de kleedkamer” zit,
„vlak voor een finale”. Hij vindt dat er „iconische
maatregelen” moeten komen.
Dan neemt Tamara van Ark, die niet veel later naar VWS zal gaan
als opvolger van Martin van Rijn, het woord. Ook zij vindt het een
indrukwekkende presentatie. Maar mensen gedrag opleggen, dat wil ze
niet. Stellig zegt ze: we gaan niet betuttelen.
Precies waar Scherder en Alberda bang voor waren – een minister
die wel zégt het probleem te zien, maar niet echt iets wil doén,
dat is wat ze al jaren zien gebeuren. Het ministerie stelt nu,
terugblikkend: „We vinden dat het niet over betuttelen moet gaan
maar over de vraag hoe we de motivatie om te bewegen zo maximaal
mogelijk kunnen verbeteren.”
Na de bijeenkomst gaat een werkgroep aan de slag. In een
Kamerbrief schrijven verschillende ministers dat het beleid lange
tijd „te versnipperd” is geweest en dat de beweegdoelen in de
toekomst zo niet gehaald zullen worden. Ze willen publiekcampagnes
opzetten en effectieve beweegprogramma’s financieren. Bestaande
programma’s kunnen doorgaan, zoals de buurtsportcoaches en een
programma tegen overgewicht onder jongeren, waar meer dan 200
gemeenten aan meedoen. Bewegen heeft inmiddels ook een plek gekregen
in een aantal zorgakkoorden en bijvoorbeeld een landelijke aanpak
tegen eenzaamheid. Het ministerie van VWS gaat ervan uit dat dit
soort initiatieven door zullen gaan, ongeacht welke regering er zit.
Ambtenaren zijn heel enthousiast, merkt Erik Scherder tijdens een
online bijeenkomst van een werkgroep. Ze hebben het idee dat ze iets
hebben gedaan dat nooit eerder gebeurde: met verschillende
ministeries samenwerken en grote ambities formuleren.
Dat dit al grofweg twintig jaar geprobeerd wordt, blijft
onbesproken. Scherder ziet vooral een overheid die niets oplegt, maar
opnieuw kiest voor tijdelijke subsidies. Die haar burgers niet
beschermt tegen ziekte en overlijden, zoals dat bij roken wél al
jaren gebeurt. Hij zegt tegen de groep: „U gaat weer een hele
generatie opofferen.”
Ongezond eten
In tien jaar tijd is er 30 procent meer aanbod van ongezond
eten op straat, berekende televisieprogramma Pointer in 2021. Het
gaat om ongeveer 3.000 fastfoodrestaurants, donutzaken, ijssalons en
zaken waar ze Turkse pizza’s of kebab verkopen. Het aantal
bakkerijen en groentewinkels nam juist af met 1.200.
‘Wat heeft het allemaal opgeleverd?’
Een van de ‘nieuwe’ ideeën is een „verrijkte schooldag”,
volgens het kabinet „een mooi vehikel om de samenwerking en
verbinding tussen scholen en sportverenigingen […] te versterken.”
Een ‘beweegalliantie’ krijgt van het ministerie de hoofdrol om
Nederland in beweging te krijgen. Het doel is betere samenwerking
„tussen ministeries, partners en lokale initiatieven”.
Oud-topschaatser Carl Verheijen krijgt de leiding.
Klinkt bekend? Al twintig jaar worden publiekscampagnes opgezet en
beweegprogramma’s gesubsidieerd. En: al twintig jaar ligt een memo
in de la, met vrijwel identieke ideeën.
Thuis in Hoorn pakt Loek Jorritsma, de ambtenaar die meer dan 25
jaar in de directie Sport van VWS werkte, het stuk erbij. Daar staat
het: een voorstel om schooldagen te verlengen door sportlessen aan te
bieden. En er staat óók al hoe beter samengewerkt kan worden tussen
ministeries. „Het is gewoon precies wat ik twintig jaar geleden al
heb gedaan. Steeds worden dezelfde afslagen genomen en dezelfde
doelen gesteld.”
Later zal blijken dat het nieuwe en huidig demissionaire kabinet,
Rutte IV, sport en bewegen opnieuw als kleine
post op de begroting zet. Voor de breedtesport – waarvan het
grootste deel naar de buurtsportcoaches gaat – is het budget
vrijwel gelijk gebleven. Gemeenten, verantwoordelijk voor veel
beweegbeleid, geven al heel lang ongeveer hetzelfde uit, zo berekende
het Mulier Instituut op verzoek van NRC. Dit ondanks talloze
‘sportakkoorden’ waarin ze beloven meer te doen om beweging te
stimuleren.
Rutte IV komt met een nieuw
actieplan: Nederland Beweegt. Daarin komt een aantal bekende
initiatieven en ideeën terug. Samenwerking wordt gezocht met andere
ministeries, bijvoorbeeld met Infrastructuur en Waterstaat, waarmee
VWS wil werken aan ‘fiets- en loopstimulering’. Ook de
‘Beweegalliantie’ komt weer veelvuldig terug in de plannen.
Wél helemaal nieuw is het voornemen
om met een sportwet te komen: die de Rijksoverheid verplicht om
mensen in beweging te krijgen en beleid door te zetten, óók als er
een nieuw kabinet komt. Dat zou een einde kunnen maken aan de
vrijblijvendheid, waarvoor ambtenaar Jorritsma jaren geleden
waarschuwde, maar die er nog steeds is.
Het grote doel van de overheid is sinds 2018, toen het
Preventieakkoord werd gesloten, nog steeds hetzelfde:
in 2040 moet 75 procent van de bevolking voldoen aan de beweegnormen
– een doel dat volgens Edith Schippers in 2015 al was bereikt. Maar
er is niemand die dat opmerkt. Die politieke geschiedenis is
stilletjes herschreven, en vervolgens vergeten.
Drie weken nadat ‘Nederland Beweegt’ wordt gepresenteerd, valt
het kabinet. Het voornemen om met een sportwet te komen is dan al op
de lange baan geschoven door VVD en CDA. Hoe de politiek Nederlanders
in beweging zal krijgen, is aan het volgende kabinet.
In (concept-)verkiezingsprogramma’s van de verschillende
partijen is het nauwelijks een thema.
En zo begint alles weer van voren af aan.
Wederhoor Ministerie VWS ‘Meer geld nodig’
Een woordvoerder van het ministerie van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport reageert namens demissionair minister Conny Helder
(Langdurige zorg en sport, VVD), die formeel ook
verantwoordelijk is voor het beleid van haar voorgangers. Onder meer
ex-minister Tamara van Ark liet aan NRC weten beantwoording van
vragen over te laten aan de huidige minister.
Het ministerie is zich er „zeer bewust van” dat er
meer geld nodig is dan de 100 miljoen die nu wordt uitgetrokken voor
beweegbeleid, maar stelt dat het een „proces is dat tijd
nodig heeft.” Wel is het ministerie er opgetogen over dat de
laatste jaren beweging een plek heeft gekregen in diverse akkoorden,
zoals het ‘ Gezond en Actief Leven Akkoord’, het ‘Integraal
Zorgakkoord’ en het Nationaal Preventieakkoord.
Dat ministeries elkaar tegenwerken „herkent VWS niet”,
zegt een woordvoerder. De ministeries van VWS en Onderwijs „weten
elkaar goed te vinden” als het gaat om bewegingsonderwijs.
Het ministerie erkent dat het percentage Nederlanders dat
voldoende beweegt maar heel licht is gestegen sinds 2001,
maar wil de resultaten niet „nihil” noemen. Zo bewegen
bijvoorbeeld ouderen juist meer.
Volgens het ministerie wordt beleid bij landelijke en
lokale overheden „niet altijd op elkaar afgestemd” en is bewegen
„geen onderdeel van de beleidsafwegingen die verschillende
overheden maken”. Ook wordt „niet altijd van elkaar
geleerd over wat wel en niet werkt.” De woordvoerder: „Dat komt
deels omdat het stimuleren van bewegen een complex probleem is dat
een breed scala aan beleidsdomeinen raakt, waardoor ook geen enkele
partij zich echt verantwoordelijk voelt voor het geheel.” Om die
reden is er in het actieplan ‘Nederand Beweegt’ volgens VWS veel
aandacht voor samenwerking.
Via dit Hoekje van mijn Blog, ben ik Boeken-Handelaar;
Te Geef Boek: Gratis/Tegen Verzendkosten(ophalen gratis) bij mij te verkrijgen Boeken, eBooks:
-TTD-Manifest 'Het Begon op Straat, Eindigt het ook weer op Straat'(2001, .pdf, voor de Early-birds, 1e 100 Gratis)
Zoek Boek: als je een specifiek Boek, tegen een Goede Prijs Zoekt, kan je dat -Hier- melden. Ik ga op Zoek, als ik binnen 2 weken iets voor je gevonden heb, hoor je dat.
Stef Bos zingt in 'Papa' "Misschien ben ik niet geworden wat jij wou". Mijn Pa zag in mij een in Wageningen opgeleide Ir; ik koos de IT. Waarschijnlijker alternatief: dat ik --naast duursporter (hardlopen, schaatsen, langlaufer, (berg-) wandelaar, en basketballer-- organisator, journalist, en/of cabaretier was geworden...
Ik ben een nogal idealistisch ingestelde persoon met een sociale inslag en probeer daar invulling aan te geven door mezelf in te zetten als vrijwilliger; iets doen voor anderen. Met een achtergrond die van jongs af aan het beoefenen van de prachtige sport Basketball omvatte, ligt het vrijwilliger zijn in het basketball natuurlijk voor de hand. Ik begon daar al jong mee, en ben daar tot de dag van vandaag (inmiddels al tientallen jaren). In al die jaren heb ik al van alles gedaan: vrijwilligersfuncties binnen Clubs, de Landelijke en Rayonale Bond, en heb daarnaast zelfstandig allerlei Toernooien, Wedstrijden en andere Activiteiten georganiseerd. Daarnaast schrijf ik ook over basketball in diverse Media. Tenslotte is mijn passie het vinden en helpen ontwikkelen van (Jeugdig Basketball-) Talent.
"Beste vriend, ik schrijf je een lange brief, want ik heb geen tijd om een korte te schrijven."Johann Wolfgang von Goethe Schrijven als hulpmiddel en uitlaat-klep, het duurde lang voor ik het doorhad; Schrijven werkt voor mij! Ik kan er mijn emoties mee kanaliseren, gedachten door ordenen en (beter door) overbrengen op anderen. Het gaat dan vaak om Basketball (belangrijk in mijn leven), Politiek (zowel een grote ergernis als betrokkenheid voor mij), Muziek, Cabaret, Boeken en Film, en alles dat met mensen te maken heeft zijn ook hobby's en/of fascinaties van me.
Nevendoel van Aart's Blog
Ik ben van mening dat er vandaag de dag te weinig gelezen wordt; kranten, magazines en lange diepgravende artikelen op het Internet...
Alhoewel ik me er heel goed van bewust ben dan mijn Blog die ontwikkeling niet zal keren, wil ik via deze blog toch proberen om mijn lezers (iets) meer te laten lezen. Dus deel ik -behalve eigen teksten- ook stukjes/artikelen&posts van kranten(o.a. NRC, Trouw, Volkskrant), Magazines(o.a. SI, ESPN), en content van Sites en uit mijn 'Oude Doos met Knipsels'. Een beperkte selectie van wat ik de moeite waard vind.
In de hoop dat - al is het maar af en toe een enkel iemand - deze waardevolle Media ontdekt, doorklikt en - vroeger of later - ook zelf naar die media gaat om te lezen...l leest er maar een persoon per post, een(1) stukje meer dan hij/zij anders zou hebben gedaan, dan is mijn moeite niet verspild.
(*) Mocht een van de bronnen van door mij gedeelde content vinden dat mijn delen onrechtmatig is, dan verzoek ik dat mij te melden.
Steun onze club TTD
Jarenlang stopte ik mijn ziel en zaligheid in de Haagse Inner-City-Basketballvereniging Team Ten Dreamers The Hague. We hadden veel succes, en waren een bijzondere, 'Multiculti-club' (and proud about it!) met veel talentvolle jeugd.
Doordat de gemeente Den Haag toegezegde steun uiteindelijk niet nakwam waren we genoodzaakt onze activiteiten te stoppen. Maar TTD slaapt slechts; ooit komen we terug! Steun ons daarbij door hieronder één of meer Sponsorloten te nemen bij de SponsorBingoLoterij! Clicken op de banner, en de rest wijst zichzelf!
Natuurlijk, het is spreken voor eigen parochie. Maar toch, ik kan in alle eerlijkheid zeggen dat ik de Vriendenloterij een leuke loterij vind. Waarom? Omdat ik steeds vaker iets win; mijn 'Winlog' vanaf November 2014:
-nov'14: DVD-pack Penoza
-dec'14:DVD-pack Overspel (s1+2)
-dec'14: Boek'En uit de bergen kwam...echo'
-dec'14: Boek 'de MS van Tess'
-feb'15: DVD-pack Nieuwe Buren
-mrt'15: 2x Cadeaukaart Bloemen
-dec'15: 3x CadeaukaartRituals(2xEuro10,-), Gratis Lot
Dus het loont voor TTD en voor JOU; MEEDOEN ALLEMAAL! (AD)
Zit je op Google+ en wil je op de hoogte blijven van nieuwe TTD-ontwikkelingen? -Hier clicken- TTD-U16Kern rond 1996:
Basketball speelt een belangrijke rol in mijn leven. Toen ik 14 was zag ik voor het eerst een wedstrijd. Ik zag balkunstenaar Jerome Freeman voor Frisol/Rowic tegen (ik meen) Jugglers spelen; mijn leven was veranderd.
Het duurde nog wel even voor ik lid werd van Frisol/R, toen was 15. Het is niet zo dat Basketball voor mij 'alles' was (of is). Het is wel een belangrijk onderdeel; ik werd 'Basketballer', en dat zal ik blijven voor de rest van mijn leven. Daarbij maakt het niet eens veel uit dat ik zelf niet meer kan spelen; ik was Speler en nu doe ik andere dingen in het Basketball.
Hoe het Nederlandse Basketball reilt en zeilt, telt dus voor mij; het houdt mij bezig en ik zou graag beter zien gaan. Dus wil ik daar mijn steentje aan bijdragen.
Het kan zijn door Kinnesinne, Frustratie, Sensatielust, Domme Onwetendheid, Profileringsdrang, Persoonlijke Aversie, enzovoort; er wordt in en rond het Nederlandse Basketball nogal eens met modder gegooid. Daar baal ik weleens van.
Basketball is een schitterende sport; met voetbal de grootste teamsport ter wereld, spectaculair en een mooie metafoor voor het 'gewone leven'; alles zit erin.
Alleen weten in Nederland slechts relatief weinig mensen dat, en dat is jammer, want de sport Basketball verdient een groter en belangrijker podium in de Nederlandse samenleving.
O.a. daarom schrijf/deel ik, op deze Blog of in mijn column op www.iBasketball.nl .
Aanraders; Links naar Familie, Vrienden en Bekenden