Mijn Passie? Delen(want 'Gedeelde Vreugd=Dubbele Vreugd & Gedeelde Smart=Halve Smart).Zie mijn Blog-bijdragen dus als mijn middel om wat me interesseert te delen. Als Links, Reposts, en regelmatig in de vorm van Column, Analyse of Commentaar & al dan niet bijtend, ironisch, of roerend statement. Mijn intentie is iedere dag iets van waarde door te geven...
Ik krijg ook graag feedback; dus Volgen en Reageren stel ik zeer op prijs!
Wierd Duk & Johan Derksen; zelf iedereen de maat nemen en afserveren, maar als ze in een discussie geen goed antwoord kunnen geven en/of niet zelf de touwtjes in handen hebben, weglopen...al helemaal als het een (jonge) vrouw -zoals Ronit Palache (links)- betreft...
Het voorval van de #OphefTV wordt gebruikt in het onderstaande artikel van Kiza
Magendanewaarin wel constructieve gedachten worden geformuleerd.
*
“Weer te leren om
gezonde ruzies te maken. Om ongemak te dragen. Om aan tafel te
blijven zitten, ook als het moeilijk wordt.”
Conflict vermijden? Nee, we moeten weer
betekenisvolle frictie toelaten
Samenleven We moeten weer leren gezonde ruzies te maken. Om
ongemak te dragen. En dat begint in de familie, aan de keukentafel,
schrijft Kiza
Magendane.
Gepubliceerd op 9
januari 2026 Leestijd 5 minuten (Originele artikel en meer in deze sfeer op NRC.nl of --- Hier ---)
Vier mannen zitten aan tafel van de grootste talkshow van
Nederland. Een van hen, Wierd
Duk, is een week eerder weggelopen uit een andere talkshow. ‘Die
vrouw bleek mij intens te haten,’ stelt hij. Hij verwijst naar
schrijver Ronit Palache, die hem tijdens de uitzending van Dit
was de week (EO) confronteerde met zijn journalistieke methode.
Volgens Palache draagt Duk bij aan desinformatie, polarisatie en
moslimhaat. Dat illustreerde zij door uitspraken uit Duks recente
podcast te citeren. „Laat maar zitten, hier ben ik niet voor
gekomen”, stelde Duk, waarna hij de studio uitliep.
„Ik had geen zin in ruzie”, verklaart hij een week later in
VI. Daarbij krijgt hij steun van Johan Derksen, die zeker
weet dat Palache Duk met voorbedachten rade in de maling wilde nemen.
„Als mensen je in de maling nemen, dan moet je weg.” Derksen
spreekt uit ervaring. Al meerdere malen is hij tijdens een
live-uitzending van zijn eigen talkshow weggelopen als de aanpak van
de gespreksleider hem niet beviel.
Kiza Magendane is politicoloog en schrijver.
Je kunt lacherig doen over mannen die iedereen de maat nemen maar
vervolgens zelf weglopen als ze met hun woorden worden
geconfronteerd. Deze gebeurtenissen kun je ook als incident typeren.
Toch vallen hier serieuze lessen uit te halen. Niet alleen over hoe
talkshows in Nederland er alles aan doen om hun gasten op hun gemak
te stellen en daarmee de confrontatie uit de weg gaan. Maar vooral
ook over hoe wij als samenleving „de kunst van samenwerken” aan
het verleren zijn, om journalist Tom-Jan Meeus aan te halen. Hij
concludeerde in zijn recente NRC-nieuwsbrief dat het
‘pacificatiemodel’
stervende is. „Bestuurders, politici, burgers: ook als ze
samenwerken, houden ze vast aan eigen voorkeuren.”
Het verklaart waarom de Tweede en Eerste Kamer respectievelijk uit
maar liefst vijftien en negentien fracties bestaan. Veel van deze
fracties begonnen als afsplitsers die hun zin niet kregen bij andere
politieke partijen. Deze ‘dikke-ik-mentaliteit’ verklaart ook
waarom dit land minstens tot de gemeenteraadsverkiezingen in maart
waarschijnlijk geen nieuwe regering heeft. Strategisch politiek spel
wordt belangrijker geacht dan de noodzaak om bruggen te slaan en zo
snel mogelijk een stabiel kabinet te vormen.
Kortom, we zijn overgeleverd aan een politieke cultuur waarin het
‘hekjesdenken’ de norm is. Waar onze politieke leiders muren
plaatsen tussen groepen burgers en bij hun achterban de indruk wekken
dat ze hun zin kunnen doordrukken. Een politieke cultuur waarin wij
het vermogen verliezen om ons in andere perspectieven te verplaatsen.
En daarmee verliezen we het vermogen om gezonde ruzie te maken.
Wrijving, ongemak en in aanraking komen met afwijkende standpunten
worden coûte que coûte gemeden. Authentieke zelfexpressie wordt aan
de galg gehangen.
Het resulteert in talkshows waarin gezelligheid de norm is, niet
waarheidsvinding. Organisaties waarin afdelingen langs elkaar praten.
Universiteiten en middelbare scholen waar schurende gesprekken worden
vermeden.
De familie als spiegel
Om dit hardnekkige hekjesdenken te doorgronden helpt het als we
naar de wortels kijken: de aard en samenstelling van . Omdat het
persoonlijke politiek is, zoals feministisch filosoof Susan Moller
Okin stelde in haar baanbrekende werk Justice, Gender, and the
Family (1989). Volgens Okin begint het streven naar een
rechtvaardige samenleving bij het gezin, „omdat we binnen het gezin
voor het eerst het besef ontwikkelen van onszelf en van onze relaties
met anderen. Precies hier ligt de basis van onze morele
ontwikkeling.” Het gezin is immers de eerste school waar we leren
omgaan met verschillen, botsende waarden en wensen, met het feit dat
we niet altijd onze zin kunnen krijgen. Waar je moet overleven met
mensen voor wie je zelf niet gekozen hebt.
In de tussentijd verdwijnen traditionele rolpatronen
langzamerhand. De man is niet meer automatisch ‘het hoofd’ van
het gezin. Volgens psycholoog Joshua Coleman is het model van ‘eert
uw vader en moeder’ niet meer leidend binnen moderne gezinnen.
Plichtsbesef, respect voor ouders en ‘familie voor altijd’ hebben
plaatsgemaakt voor persoonlijke identiteit, mentaal welzijn en
persoonlijk geluk.
Dit stelde Coleman in een recente podcast met Oprah Winfrey.
Daarin besprak hij samen met andere experts het verschijnsel going
no contact: wanneer iemand ervoor kiest om contact te verbreken
met een familielid. In de Amerikaanse samenleving gaat dit om bijna
een op de drie volwassenen. Ook in Nederland is dit aan de hand.
Journalist Haroon Ali schreef er recent een boek over: Het blijft
toch je familie? (2025).
Uit onderzoeken blijkt dat het beschermen van de eigen mentale
gezondheid de meest genoemde reden is waarom kinderen contact met hun
ouders verbreken. Omdat hun ouders hen niet zien of horen. Of ze
onder prestatiedruk en angst gebukt gaan. Of omdat hun ouders hen
vernederen, hun levensovertuiging en partnerkeuze niet respecteren.
Kinderen – maar soms ook ouders – kiezen ervoor om het idee van
familie boven alles los te laten. Ze hebben geen mentale ruimte om
die familie te hervormen en kiezen er doorgaans voor een eigen nieuwe
familie op te richten. Een chosen family, van mensen die hen
wel zien en horen.
Deze trend vormt een pijnlijke spiegel voor onze samenleving. We
voelen ons in de publieke ruimte onveilig omdat we die veiligheid in
onze familie missen. We hebben een samenleving gecreëerd waarin
scherpe randjes, imperfectie en ongemak worden afgestraft. Waar van
ouders wordt verwacht dat ze naast hun succesvolle carrière ook hun
kinderen tot voorbeeldburgers opvoeden.
Soms kampen ouders zelf nog met onverwerkte trauma’s, terwijl ze
van hun kinderen verwachten dat die perfect zijn. De beste cijfers
halen en tegelijkertijd op voetbal zitten en drie talen spreken. En
als de ouders geen trauma hebben, dan moeten ze als nog opboksen
tegen maatschappelijke verwachtingen. De lat voor ouders ligt
historisch hoog. Ze moeten tegenwoordig niet alleen voorzien in
basisbehoeften, maar moeten ook optreden als coach, therapeut en
empathische vertrouweling. Zonder steun van de extended family.
Daaraan gekoppeld: normen veranderen snel, tradities vervagen.
Ontkerkelijking en individualisering betekenen dat ouders er
grotendeels alleen voor staan. Ze moeten het zelf uitvogelen maar
weten niet altijd wat ze moeten doorgeven aan hun kinderen.
In de praktijk blijken ouders ook gewone mensen van vlees en
bloed. Met beperkte tijd en energie. Hetzelfde geldt voor kinderen.
Wanneer gezinnen hier niet aan toegeven, ontstaat er een kramp. Dan
worden de scherpe randjes verborgen om maar aan dat ideaalbeeld van
maakbaarheid te voldoen. Deze ontkenning van de scherpe randjes en
ongemak leidt uiteindelijk tot een cultuur waarin mensen op eieren
lopen, de waarheid niet onder ogen durven zien. Niet durven
betekenisvolle frictie aan te gaan. Niet durven te leren met
afwijzing om te gaan, en dat ze niet altijd hun zin zullen krijgen.
Met andere woorden, het moderne gezin hecht weliswaar geen waarde
meer aan oude hiërarchische regels en betuttelende normen, maar is
langzaamaan toch verworden tot een onveilige plek. Waar je de kans
wordt ontnomen alle delen van het leven te omarmen. De mooie en de
slechte.
De weg vooruit
Terug naar de vier mannen aan tafel. Twee van hen, Johan Derksen
en Thomas van Groningen, vonden het meer dan terecht dat Duk de
confrontatie niet was aangegaan. Het was alleen de gespreksleider,
Wilfred Genee, die stelde dat het laf was. Als je een mening hebt,
moet je bereid zijn om met kritiek daarop om te gaan. De rest van de
uitzending verloopt gebroederlijk. Ze recenseren het uiterlijk van
Palache en lachen om een AI-filmpje dat laat zien dat Duk en Palache
aan het zoenen zijn tijdens de uitzending. Van Groningen vindt het
belangrijk om de naam van Palaches ex-partner te noemen. Er wordt
alom gelachen. Geen woord over wat Palache inhoudelijk tegen Duk
gezegd heeft.
Dit is de wereld die we creëren als we het vermijden van ongemak
normaliseren. Mannen in hun bubbel, pratend over een vrouw die niet
aan tafel zit. Mannelijke politici die in een landhuis formeren,
pratend over groepen die nooit de kans krijgen mee te beslissen.
Uiteraard kunnen we een andere weg inslaan. Door weer te leren om
gezonde ruzies te maken. Om ongemak te dragen. Om aan tafel te
blijven zitten, ook als het moeilijk wordt.
En dat begint aan de keukentafel.
De familie, biologisch of gekozen, moet weer een oefenplaats voor
betekenisvolle frictie worden. Een plek waar we de spieren trainen
die we nodig hebben om in de publieke ruimte met verschillen om te
gaan.
Pas dan bouwen we een samenleving waarin we de grote vraagstukken
– klimaat, migratie, ongelijkheid – samen kunnen aanpakken. Niet
door het conflict te vermijden, maar door het aan te gaan. Met
respect, met kwetsbaarheid, en met de wetenschap dat we elkaar nodig
hebben, juist als het moeilijk wordt.
Trump de 'Vredestichter' - zag zichzelf al de #NobelPrize voor de #Vrede (#Peace) in ontvangst nemen, hij zou:
- binnen 24 uur Vrede uitonderhandelen tussen #Putin's #Russia en #Zelensky / #Ukraïne...
- ook in #Gaza zou er binnen no-time een voor alle partijen bevredigende oplossing komen door zijn goddelijke interventies
- #Iran? No problem! Trump zou het wel ff regelen...
- Handels #Deals met alles en iedereen - Inclusief de #Pinguins -
We zitten ongeveer 150 dagen in zijn tweede termijn...en #WOIII begint meer en meer vorm te krijgen... en dat was natuurlijk te verwachten, want op (Extremistisch Rechts - zie het #PVVD-kabinet Schoof/Wilders in Nederland- blinkt vooral uit in onderling ge-#Ruzie; óók al niets nieuws..!
Ik ben natuurlijk oude lul en een sukkel bovendien, ik had verwacht voor deze test te zakken (en dat gebeurde dus ook; net...) maar ik heb van een flink aantal vragen de informatie gegoogled, en dan pas de vragen beantwoord. Desondanks had ik er daarvan een paar fout... Zijn de regels te moeilijk? Zijn er teveel Regels? Is de beschikbare informatie te moeilijk, of niet te vinden. De meeste mensen zullen van zichzelf vinden dat ze alle regels kennen en goede verkeersdeelnemers zijn; het zijn meestal de anderen die de regels overtreden...ik wist wel dat ik niet alle details van alle regels kende, maar dat ik -ondanks opzoeken- nog vragen over de regels fout had...dat zet Me Te Denken!
Overigens maak ik zowat elke dag dat ik de weg op ga dingen mee waarvan ik denk "Die Aso mogen ze wat mij betreft van de weg Schieten!' (En ik denk van mezelf dat ik een heer in het verkeer ben, terwijl ik desondanks ook weleens iets meemaak waarbij ik den 'My bad...Sorry!' Maar voor ik daar de kans toe krijg ben ik dan meestal al rotgescholden door degene waartegen ik 'Sorry' zou willen zeggen, terwijl die meestal tegelijk ook iets deed dat niet helemaal in de haak was...
En...krijg ik soms boetes waarvan ik denk "Waaaaaat???!&#!?!!! T.F!!?!!??
Wat vinden jullie hiervan?
AART DEKKER
ANWB Verkeersquiz nieuwe regels en borden, Win een Electrische Fiets
Doe mee met de Kampioen Verkeersquiz, ontdek aan de hand van 20 vragen
hoe 'veilig' jij op de weg bent en maak daarbij kans op een e-bike!
Iedere dag zijn we met miljoenen onderweg. En als het aan ons ligt, doen we dat zo veilig mogelijk!
Verkeersquiz
Wat
betekent dat nieuwe bord? Mag je wel of niet appen op de fiets? En hoe
zit dat nou eigenlijk met strepen op de weg? De afgelopen jaren zijn er
veel nieuwe verkeersregels én -borden geïntroduceerd in Nederland. De
Kampioen is benieuwd hoe het staat met de kennis over deze borden en
regels. Doe mee met dit officieuze verkeersexamen! Aan het eind van de 20 vragen zie je gelijk of je geslaagd bent en krijg je alle antwoorden plus uitleg. Naar de Kampioen Verkeersquiz
Maak kans op een e-bike
Iedereen
die de quiz volledig invult maakt bovendien kans op een Amslod Preston
e-bike met krachtige voorwielmotor t.w.v. € 1795,- Deze geavanceerde
fiets beschikt over een extra grote accu (600 Wh), kleurendisplay met
USB-lader, schijfremmen met ABS, Shimano-versnellingen en een
lichtgewicht aluminium frame.
Zo'n
beetje wekelijks wordt meer duidelijk hoe verwoestend Klimaatopwarming
is, toch hebben we in Absurdistan Nederland nu minimaal twee partijen
die vinden dat 'Het wel een tandje minder kan met
maatregelen...
Penny-wize and Pound-foolish...
En dan hebben we het nog niet over Trump en de fikkies in LA gehad...
Wat een ramp! Kan onze Lieve Heer niet de 7 Plagen over Mar-el-Lago heensturen?
Vijftienduizend klimaatwetenschappers waarschuwden vorige week
voor onomkeerbare klimaatschade. De uitstoot neemt nog steeds toe,
het zeewater warmt op, ijskappen smelten verder. In dezelfde week –
alsof het zo afgesproken was, maar uiteraard toevallig – stelde een
team van 59 biologen vast dat in de laatste halve eeuw zestig procent
van alle dieren op aarde verdwenen is. Dit volgde (was het toeval?)
op een bezoek van Jason Hickel aan Nederland.
Hickel, hoewel bekend van het begrip degrowth, stelt in
zijn boek Less is More toch niet voor de economie te doen
krimpen. Hij bepleit groei van sommige zaken en krimp van andere.
Meer schoon vervoer, betaalbare behuizing en gezondheidszorg, minder
uitstoot. Onrealistisch, werd hem in Nederland van verschillende
kanten verteld, zonder bpp-groei stort de boel in. Hickel roept veel
ergernis op, net als de klimaatwetenschappers.
De reden van die ergernis heeft alles te maken met
bankiersbonussen die, toevallig natuurlijk, juist die week ook in het
nieuws waren. Het kabinet wil de regels ervoor versoepelen, anders
vertrekt toptalent. Denk aan iemand als Ralph Hamers, die in 2020
wegging bij ING om bij het Zwitserse UBS vier keer zoveel te gaan
verdienen, zo’n tien miljoen euro per jaar. Of neem topman Jamie
Dimon van JP Morgan Chase, 36 miljoen dollar per jaar. De Londense
bankiers van JP Morgan Chase krijgen sinds kort bonussen tot tienmaal
het salaris, ‘een van de meest evenwichtige beloningsstructuren in
de sector’ liet de bank weten, blijkbaar zonder ironie.
Dit is allemaal toch niet toevallig, ik neem dat terug. Hickels
suggestie is een antwoord op het verdwijnen van dierenpopulaties en
het klimaatevenwicht dat zoek is. En de ‘evenwichtige’
beloningsstructuur van JP Morgan Chase verklaart de afwijzing van dit
idee dat we schadelijke zaken kunnen doen inkrimpen en nuttige doen
groeien.
We kunnen dat niet, en dat is echt niet omdat het bbp-groei zou
kosten. Uit onderzoek is zonneklaar dat de exorbitante groei van de
financiële sector – groei in krediet en in beloningen – slecht
is voor bbp-groei. Meer bank, minder economie. Zo simpel bleek het te
zijn na de financiële crisis van 2008, en zo simpel is het nog
steeds. Maar als de financiële sector blijft uitdijen, spreekt
niemand over de gevaren van bbp-krimp die dit met zich meebrengt. Die
zorg komt pas ter tafel als onze verlangens bevraagd worden –
bijvoorbeeld als bonussen worden ingeperkt.
Want de reden dat Hickel c.s. zoveel weerstand oproepen, is de
vraag die ze centraal stellen: wat heeft een mens materieel nodig om
goed te kunnen leven? Vervolgens rekenen ze voor dat dit feitelijk
bereikbaar is door verstandige krimp en groei.
Onrealistisch, inderdaad. Onwerkelijk, in de werkelijkheid van
Ralph Hamers en Jamie Dimon, die menen aan enkele miljoenen per jaar
niet genoeg te hebben voor een fijn leven. Hun vermeende verlangens,
en het idee dat geld die kan verwezenlijken, hebben volledig de
overhand genomen over hun behoeften in de meest ruime zin van het
woord. Het is ook onze werkelijkheid. Ook de modale Nederlander
verlangt steeds meer en andere kleding, gadgets en reizen, om de
materiële status veilig te stellen. Hij kan slechts dromen van de
miljoenen van Hamers en Dimon. Wat hen verbindt is precies die droom.
Het is in die zin dat Hickel onrealistisch is. Hij wil het over
materiële behoeften hebben en niet over verlangens. Behoeften zijn
eindig, verlangens en status niet. Het goede leven is wellicht te
realiseren, maar materiële status wordt steeds weer bevochten, of
eigenlijk gekocht, en dat voelt fijn. Die ervaring – jouissance,
volgens Lacan – is existentieel geworden, ze gaat boven alles.
Daarom is Hickels voorstel een existentiële bedreiging. Serieus
berekenen met hoeveel we toe kunnen: iets engers is er niet, want wat
gaan we daarna doen? Ook de klimaatwetenschappers morrelen aan het
primaat van verlangens als ze over planetaire grenzen beginnen. Die
dreiging roept onzekerheid en ergernis op.
De bankiers roepen geen ergernis op, maar herkenning en afgunst:
heerlijk! We willen ons daarom best druk maken voor of tegen
bonusbeperking, maar niet over inperking van onze verlangens tot
behoeften. Dat is onrealistisch. Daarom ook hebben we een ministerie
van Groene Groei. Niet van Duurzaamheid, en zeker niet van
Verstandige Krimp en Groei.
Ik ben moslim. Ik ben vrouw. Wat ik mag zeggen is
niet geheel aan mij
8 november 2024, Trouw.nl, Originele (en eerdere) Column(-s) --- Hier ---
Of ik wil vertellen wat ik ervan vind. Het willen kan vervangen
worden door: moet. Ik moet vertellen wat ik ervan vind. Niet omdat ik
dat wil, maar omdat mijn docent economie dat eist. Ik ben 16 jaar oud
en als enige uit de klas moet ik me uitspreken over de Amerikaanse
aanval op Irak. Hij is niet de eerste en zeker ook niet de laatste
die van mij eist dat ik kleur beken. Want dat is het, kleur bekennen.
Ben je met ons of tegen ons? Een antwoord met nuances en
kanttekeningen is niet aan te raden, tenzij je een olifantenhuid hebt
en het je geen verdriet doet als je in het vervolg niet meer wordt
uitgenodigd voor verjaardagen en partijen.
Of ik het ermee eens ben dat moslims beter zijn dan Joden volgens
Allah, vraagt hij tijdens een diner. Ik trap in de val en denk dat
van mij een echt antwoord wordt verwacht. Ik ben nooit meer
uitgenodigd voor het diner. En nee, ik heb geen olifantenhuid, dus
verdriet.
Veilig voor wie?
Het duurde even voordat ik doorhad dat het vrije woord niet echt
vrij is, tenminste niet in mijn handen. Ik ben niet wit. Ik ben
moslim. Ik ben vrouw. Wat ik zeggen mag en wanneer is niet geheel aan
mij. Kritiek op de eigen groep mag, mits ik kan garanderen dat mijn
woorden geen munitie zijn voor islamofoben, racisten. Die garantie
kan ik niet geven. Dus wordt van mij verwacht dat ik mijn woorden
matig ten gunste van ‘mijn’ mannen. De mannen hebben geen flauw
benul hoe verschillend onze wereld is. Op een bijeenkomst in
Amsterdam riepen enkele Nederlands-Afghaanse mannen dat het land nu
veilig is. Veilig voor wie? Of ze doorhadden dat hun definitie van
veiligheid niet per se hetzelfde is als die van (Afghaanse) vrouwen
vroeg ik.
Sinds 7 oktober 2023 is mijn vrije woord nog iets minder vrij.
Daar waar mijn economiedocent in 1990 mij dwong een politieke mening
te hebben, word ik nu geacht mijn politieke mening voor me te houden.
Kritiek op Israël?
Niet als ze voetballen in het Johan Cruijff Stadion, want sport is
geen politiek volgens Ajax. (In hetzelfde stadion werd eerder door
Ajax geld opgehaald voor Oekraïne.)
Niet tijdens het Songfestival, want muziek is geen politiek.
Niet tijdens een lunch op het werk, want de collega’s vinden ‘de
pro-Palestijnen’-woorden bedreigend klinken.
Niet voor je raam; de buren hebben liever geen Palestijnse vlag in
de straat.
Niet een zwart-witte sjaal op de kapstok op het werk. Collega A
wenst geen politieke uitingen op het werk.
Niet. Niet. Niet.
Hoe het hoort als moslim
De Britse zanger Yusuf Islam (Cat Stevens) zong in zijn hit Father
and Son: “From the moment I could talk I was ordered to listen”
(“Vanaf het moment dat ik kon spreken, werd mij bevolen te
luisteren”).
The official music video for Father & Son by Yusuf
Vanaf het moment dat ik kon spreken werd mij verteld hoe het
hoort, hier in ons land. Hoe het hoort als meisje, vrouw. Hoe het
hoort als moslim.
M’n goede moslim zijn bleek geen bescherming tegen huiselijk
geweld, m’n goed geïntegreerde Nederlanderschap geen garantie voor
een bloeiende carrière waarin ik mezelf niet hoefde te verloochenen,
m’n voortreffelijk uitgevoerde vrouwenrol geen roze wolk.
Het vrije woord is pas echt vrij wanneer het in vrijheid mag
worden uitgesproken door hen die wij liever niet horen.
Naeeda Aurangzeb schrijft elke twee weken een column voor
Trouw.
Lees hier haar columns terug.
Young Sheldon doesn't believe in the God and questions Church Pastor Jeff's Logic behind the existence of God. His family is afraid that he is going to embarrass the Priest, therefore, it makes for a super funny scene. This short clip is taken from the sitcom Young Sheldon S01E03 - "Poker Faith and Eggs."
*
SHARTIE AART DEKKER - SCI-FI vs. SCIENCE vs. RELIGION
N.a.v. VK-WETENSCHAP KUDO(2017) in tijden van...
'Kijken naar wat er wel kan'...(en nee: dat is niet het gelijk van het kabinet Wilders..!)
Young Sheldon Vs The Church & Leven we/Zijn we eigenlijk in een hologram? Het zou zomaar kunnen
VOLKSKRANT THEORETISCHE FYSICA - THE MATRIX
Ik ben een Science Fiction liefhebber; zo'n beetje van mijn 10e t/m mijn 15e las ik in een tempo van 4 boeken per week/per 2 weken, de bibliotheek wat betreft dat genre leeg.
Denk trouwens niet dat het het enige was wat ik las; er waren nog een paar genres die ik 'er nog bij deed', maar zo breed als mijn interesse aan onderwerpen nu is, was deze in mijn jeugd en jonge jaren nog niet.
Op mijn 15e ontdekte ik basketball als serieus virus voor mij, en dat nam een forse hap uit mijn voor lezen beschikbare tijd, al las ik de echte klassiekers in het Sci-Fi nog wel een tijdje door. Ook namen mijn fondsen iets toe - dat had dan trouwens weer niets met basketball te maken; in tegendeel! - waardoor ik in toenemend tempo boeken kon gaan kopen...
Zo vanaf mijn 25e werd mijn vrije tijd schaarser, vanaf mijn 30e halveerde door chronische ziekte mijn energie & werd mijn leessnelheid door oogproblemen gedecimeerd, bovendien verbreedde mijn interesse zich nogal..resultaat: ik heb nog een paar duizend ongelezen boeken staan...of ik die ooit nog 'uit' krijg..?
Ik ben gelovig opgevoed, al was dat maar de helft van de leidende principes in ons huishouden - mijn vader was een klassieke liberaal en had helemaal niets met geloof en kerk - dus in mij huizen diep christelijke principes naast die liberale, en ik ben bepaald geen 'YoungSheldon', maar toch: het bepaalt allemaal mede de persoon die ik ben en 'vrij denken en associëren', filosoferen, vragen stellen, proberen te begrijpen en debatteren...het bepaalt een fors deel van wie ik ben geworden.
Goed na deze korte inleiding, maar direct naar de crux van dit stukje.
Vooral de laatste 10-15 jaar willen de uitvoerige debatten die ik voer met mijn oude coach en vriend Maarten van Gent - het Orakel van Porkuni, Estland - nog weleens de kant opgaan van: bestaat er een God? Wat is Geloof? Wat is de Essentie van Leven & dood? en meer van dat al.
Van Gent is een bijzonder intelligent man - al doet hij alle moeite om eenieder te doen geloven dat juist het tegendeel waar is! - en bovendien nauwelijks van zijn stuk te krijgen. Omdat mijn sociale wereld in diezelfde 10-15 jaar aanzienlijk kromp, hij in die periode niet zoveel meer coachte, ik dus niet meer zoveel kon lezen als ik graag wilde en ik het debat steeds meer met hem aan durfde/aan kon, kon dat nogal clashen. Iets wat hij stilletjes - denk ik - wel aardig vond - al zal hij dat niet snel toegeven - want mijn indruk is dat er niet zo heel veel mensen een debat met 't Orakel vol kunnen houden, laat staan kunnen winnen... Ik wel, maar god, wat kost het veel energie...
Wat ik er wel van leerde is dat juist die christelijke opvoeding - gecombineerd met die voorliefde voor Sci-Fi - mij wel veel opgeleverd hebben in vermogen 'Out of the Box' te denken, me in te leven in andere denk- en mensbeelden en een soort van 'Can do'-mentaliteit. In dat laatste vinden Maarten en ik elkaar dan weer wel.
Zonder dat één van ons zich ook maar voor een procent kunnen vinden in de Nep-Can-do-mentaliteit van het kabinet Wilders/Schoof, want die is - tenminste dat is mijn inschatting - gedoemd te mislukken en levert ons land alleen maar weer jaren vertraging op in wat er toch noodzakelijk is, als het niet zelfs achteruitgang zal brengen, maar dat is niks nieuws; de lijn van echte progressie in Nederland is al jaren geleden afgebogen naar beneden...
Maar goed, dat geloof, dat vrije en Out-of-the-Box-denken, en mijn debatjes met Maarten van Gent.
Dat alles komt samen in het onderstaande Knipsel uit de Oude Doos (van de Volkskrant, 2017) over waar het denken in de astronomie en over de kern van het leven en het bestaan: 'Leven we/Zijn we eigenlijk in een hologram?'
Had ik trouwens al gemeld dat ik in mijn werkende bestaan ICT'er en Informatie-architect was, en dat ik ook een groot liefhebber van comedy ben?
Toeval bestaat niet!
Terwijl ik bij het (terug-)kijken van Young Sheldon - de Prequel van de Big Bang Theory - alleen nog in het begin van serie-2 wat afleveringen niet heb gezien, aankwam bij bovenstaand en onderstaand fragment, sloot er zich weer een cirkeltje...
Nu maar hopen dat ik Maarten ervan kan overtuigen dat hij deze fragmenten - liefst meer - nog ff zou moeten bekijken - zolang het nog kan - het zou onze gesprekken op een hoger plan kunnen krijgen...
O ja, en natuurlijk ff het artikel lezen, of - als dat teveel gevraagd is - tenminste de fragmentjes ervan bovenaan...
When Pastor Jeff almost started crying Sheldon and pastor jeff church moments #YoungSheldon
21 apr 2021TEXAS
👇👇 Watch YOUNG SHELDON with a 30-day free Amazon Prime Trial in the comments 👇👇
💙 Please subscribe for daily new videos 💙
Like if you are a Missy Fan 👍
*
FRAGMENTEN('Zijn we eigenlijk in een hologram? Het zou zomaar kunnen ...', Volkskrant, 10 maart 2017):
“...Theoretisch fysicus Erik Verlinde
(UvA) begint zijn voordrachten tegenwoordig zelfs vaak met een
plaatje van de befaamde dwarrelende groene kriebeltekentjes uit The
Matrix. 'Ik geloof wel dat we uiteindelijk zijn opgebouwd uit
informatie', zegt hij. 'En dat de werkelijkheid zoals we die zien
daarvan is afgeleid. En dan kun je je terecht afvragen: zijn we hier
nou aanwezig, ja of nee?'
De denkstap valt te verenigen met wat we nu denken te
weten over het heelal
Natuurkundejournalist George van Hal
Die vraag is zo oud als de mensheid
zelf. Al in de 4de eeuw voor Christus overwoog Plato of de wereld
misschien de slagschaduw is van een of andere hogere, 'echtere'
wereld; en in China vroeg Zhuangzi zich rond diezelfde tijd
filosofisch af of hij droomde dat hij een vlinder was, of een vlinder
die droomde dat hij Zhuangzi was....”
&
“...Waarom wiskunde?
Dat is meteen al de eerste aanwijzing:
waarom wiskunde? Een heelal met mooie rechte muren waarlangs je een
meetlat kunt leggen, het lijkt hier verdorie wel een kunstmatig ding.
Of neem de natuurconstanten, de vaste 'kengetallen' zoals de
lichtsnelheid of de gravitatieconstante die de basis vormen onder de
natuurkunde. Veel van de constanten lijken precies goed 'ingeregeld'
om ons heelal mogelijk te maken, constateerden vele, vaak religieus
ingestelde kosmologen nadat astronoom Fred Hoyle er in de jaren
vijftig als eerste op had gewezen. Raar. Waarom zou dat zo zijn?...”
*
Leven we eigenlijk in een hologram? Het zou
zomaar kunnen
Is het heelal eigenlijk een hologram? Bent u een
computersimulatie? Klinkt als voer voor sciencefiction (en dat is het
ook), maar het idee wint ook stevig terrein in academische kringen -
en in Silicon Valley. Wat is hier aan de hand?
Maarten
Keulemans 10 maart 2017 Lees het originele artikel en nog veel meer over dit onderwerp op VK.nl --- Hier ---
Het apparaat ziet eruit zoals natuurkundige apparaten er al snel
uitzien: een rommelige explosie van slangen, snoeren, knoppen en
buizen, samengepropt in een krappe ruimte bij het vermaarde Fermilab
nabij Chicago. En toch: als er één apparaat is dat onze kijk op de
wereld drastisch kan veranderen, is het deze opstelling wel. De
'Holometer', zoals het apparaat heet, is namelijk in het leven
geroepen om iets ongelooflijks te onderzoeken: of de werkelijkheid
misschien een projectie is.
De Holometer doet dat met twee haaks op elkaar geplaatste
laserbundels, die heen en weer schieten door twee 40 meter lange
tunnels. Door die laserbundels te laten versmelten kan de machine
zeer minieme wiebelingen registreren in de spiegels waardoor de
lasers vallen. En die verstorinkjes, miljarden malen kleiner nog dan
de kern van een waterstofatoom, dáár zit het hem in. Het zou een
fenomeen zijn vergelijkbaar met de pixels die opdoemen als je een
bioscoopscherm van heel dichtbij bekijkt. De gruizigheid zou een
sterke aanwijzing zijn dat de realiteit zoals we die kennen een
hologram is - een driedimensionale projectie vanaf de rand van het
heelal.
Ik zal u vertellen waarom dit artikel u aantrekt. Uw
hele leven heeft u al het gevoel dat er iets raars is met uw bestaan.
U kunt er niet goed de vinger op leggen wat het is, maar het knaagt,
waar u ook gaat. En nu is de keuze aan u. U kunt doorbladeren, dit
artikel overslaan, en geloven wat u wilt. Of u kunt verder lezen, en
zien hoe diep het konijnenhol reikt.
Tekst gaat verder
onder de foto.
In
het konijnenhol: Neo (Keanu Reeves) in The Matrix.Beeld Warner
Bros
In ongeveer die woorden ging het in The
Matrix, de legendarische sciencefictionfilm waarin (spoiler
alert) de werkelijkheid een enorme computersimulatie blijkt.
Hoofdpersonage Neo kiest voor het konijnenhol, neemt een rode pil en
wordt ruw wakker in een andere werkelijkheid: een wereld waarin
robots de macht hebben gegrepen en mensen zijn ondergedompeld in een
computer-gegenereerde, niet van echt te onderscheiden
droom.
Sciencefiction natuurlijk. Maar opmerkelijk genoeg wél
een idee dat ook in de academische wereld steeds wijdere kringen
trekt. In New York was The Matrix onlangs gespreksthema van een
publieksdebat met prominente natuurkundigen zoals Max Tegmark, Lisa
Randall, James Gates en Neil deGrasse Tyson. In Washington baarden
drie fysici opzien met een technisch vakartikel over de 'grenswaarden
aan het heelal als numerieke simulatie'. En in een curieus
expertrapport signaleerde de Bank of America Merrill Lynch afgelopen
herfst dat de kans 20 tot 50 procent is dat de mens leeft in 'een
fotorealistische 3D-simulatie'.
Aanwijzingen van computersimulatie
Alles om u heen, een illusie van bordkarton. Misschien is het
beter als u even een slokje water neemt. Want als je weet waar je
moet kijken, en je kijkt goed, kun je de kiertjes zien zitten.
'Ik
kan me best voorstellen dat iemand zegt: we zien hier aanwijzingen
van een computersimulatie', zegt in Nijmegen hoogleraar
radioastronomie Heino Falcke. 'De denkstap valt te verenigen met wat
we nu denken te weten over het heelal', zegt natuurkundejournalist
George van Hal van New Scientist, die zowel een boek schreef over de
wetenschap achter sciencefiction als een over de hogere natuurkunde
van de kosmos.
Theoretisch fysicus Erik Verlinde (UvA) begint
zijn voordrachten tegenwoordig zelfs vaak met een plaatje van de
befaamde dwarrelende groene kriebeltekentjes uit The Matrix. 'Ik
geloof wel dat we uiteindelijk zijn opgebouwd uit informatie', zegt
hij. 'En dat de werkelijkheid zoals we die zien daarvan is afgeleid.
En dan kun je je terecht afvragen: zijn we hier nou aanwezig, ja of
nee?'
De denkstap valt te verenigen met wat we nu denken te
weten over het heelal
Natuurkundejournalist George van Hal
Die vraag is zo oud als de mensheid zelf. Al in de 4de eeuw voor
Christus overwoog Plato of de wereld misschien de slagschaduw is van
een of andere hogere, 'echtere' wereld; en in China vroeg Zhuangzi
zich rond diezelfde tijd filosofisch af of hij droomde dat hij een
vlinder was, of een vlinder die droomde dat hij Zhuangzi was.
In
recentere tijden begon dat idee ook door te lekken naar de
natuurkunde. Geen wonder: fysici zitten immers met een heelal vol
geestverruimende zaken zoals onzichtbare krachten, ongrijpbare
deeltjes en in zichzelf opgerolde dimensies. Een heelal, dat allang
niet meer is te snappen met het boerenverstand, maar waarmee de
rekenregels van de wiskunde wonderlijk genoeg wél uit de voeten
kunnen.
Waarom wiskunde?
Dat is meteen al de eerste aanwijzing: waarom wiskunde? Een heelal
met mooie rechte muren waarlangs je een meetlat kunt leggen, het
lijkt hier verdorie wel een kunstmatig ding. Of neem de
natuurconstanten, de vaste 'kengetallen' zoals de lichtsnelheid of de
gravitatieconstante die de basis vormen onder de natuurkunde. Veel
van de constanten lijken precies goed 'ingeregeld' om ons heelal
mogelijk te maken, constateerden vele, vaak religieus ingestelde
kosmologen nadat astronoom Fred Hoyle er in de jaren vijftig als
eerste op had gewezen. Raar. Waarom zou dat zo zijn?
Het was
de Brits-Zweedse filosoof Nick Bostrom die tien jaar geleden de
hypothese nieuw leven inblies en hem cultstatus gaf. In vakblad
Philosophical Quarterly opperde Bostrom dat het zelfs waarschijnlijk
is dat we in een simulatie leven. In de verre toekomst zullen onze
nakomelingen ongetwijfeld geavanceerde, niet van echt te
onderscheiden computersimulaties maken, redeneerde hij. Die
simulaties zullen de wereld nabootsen, zoals Civilization en The Sims
dat ook al doen. En dat betekent dat we, statistisch gezien, 'zo goed
als zeker in een simulatie leven'. In een wereld waar iedereen
massaal computergames speelt, is de kans dat je een digitale Mario
bent immers veel groter dan dat je een échte Mario bent.
Veel natuurconstanten lijken precies goed 'ingeregeld' om
ons heelal mogelijk te maken. Raar
Ook in de kosmologie is er een heropleving. Altijd al waren er
kosmologen die het heelal voorstellen als een eindeloze
opeenstapeling van pixelachtige blokjes, schetst theoretisch fysicus
Gerard 't Hooft (Universiteit Utrecht). 'En de achterliggende
gedachte, dat je het heelal kunt opvatten als een soort rooster
waarin de punten beïnvloeden wat hun buur doet, is ook helemaal niet
zo gek.'
Inmiddels, signaleert Verlinde, maakt de theoretische
natuurkunde een omslag van klein naar groot. 'De 20ste eeuw was de
eeuw van het reductionisme, waarbij alles uit deeltjes en krachten
moest bestaan. Maar de taal van de 21ste eeuw is een heel andere',
zegt hij. 'We zijn anders aan het nadenken, hebben het over
verbondenheid en over emergente eigenschappen die spontaan uit de
losse onderdelen tevoorschijn komen. Dat maakt de aandacht voor
projecties en computersimulaties misschien een teken des tijds.'
Je kunt ook prima rekenen aan elektromagnetische velden,
zonder dat iemand ooit veldlijnen door zijn huis ziet lopen
George van Hal
Heelal van getallen
Zelf hoort Verlinde tot de groeiende stroom natuurkundigen die
meent dat je het heelal het beste kunt beschrijven als opgebouwd uit
informatie. Nullen en enen, ook de zwarte lege ruimte bestaat eruit,
het hele heelal is informatie. Het is uit het gewriemel en gekronkel
van die nullen en enen dat de natuurkunde opdoemt, denkt hij. En dat
opdoemen gaat nogal letterlijk: als een hologram, omdat de nullen en
enen een met elkaar 'verstrengeld' weefsel vormen dat voortdurend
informatie doorsluist van en naar de rand van het heelal. 'Zodat
alles wat zich in het universum afspeelt een soort afspiegeling is
van wat er gebeurt op een schil aan de buitenkant', zegt hij.
En
ja, daar snappen gewone mensen natuurlijk niets meer van en begint de
grote spraakverwarring, denkt onder meer Van Hal. 'Het gaat in de
natuurkunde vooral om die wiskunde. Als we het zus en zo opschrijven,
werkt het beter', zegt hij. 'Je kunt ook prima rekenen aan
elektromagnetische velden, zonder dat iemand ooit veldlijnen door
zijn huis ziet lopen.'
Verwarrend dus dat het woord 'hologram' onmiddellijk associaties
oproept met... nou ja, 3D-projecties. Nep. Toen de Grieks-Britse
fysicus Kostas Skenderis vorige maand bewijs presenteerde dat het
heelal kort na de oerknal uitstekend valt te beschrijven als
hologram, spraken de nieuwskoppen boekdelen: het eerste bewijs dat
ons universum een hologram is! 'Hier stuit je echt op een van de
grotere vragen die we aan het stellen zijn', vertelt Verlinde.
'Kunnen we wat we zien in de ruimte opvatten als echt of niet? Ik
denk eerlijk gezegd dat we het antwoord nog niet hebben
gevonden.'
't Hooft, die het holografisch principe in de jaren
negentig introduceerde, benadrukt dat het hologram vooral een soort
boekhoudkundige truc is om de natuur te beschrijven. Op zeer kleine
schaal, veel kleiner dan een atoom, blijken ruimte en tijd namelijk
niet meer spiegelglad, maar begint de ruimtetijd te krommen, als
krullende golfkoppen op een stormachtige zee. Om die zee te overzien,
is het nuttig hem van bovenaf te bekijken - alsof het een plat vlak
is.
'Dat was het idee van holografie', schetst 't Hooft. 'Het
is gewoon een efficiënte manier om de werkelijkheid te beschrijven.
En hoewel er een beetje een waas van geheimzinnigheid omheen hangt,
is dat idee bruikbaar in allerlei modellen. Eigenlijk in alle
situaties waarbij je merkt dat een theorie in een lager aantal
dimensies wiskundig gezien een getrouwe afspiegeling is van die
theorie in een hoger aantal dimensies.'
Holografie is gewoon een efficiënte manier om de
werkelijkheid te beschrijven
Theoretisch fysicus Gerard 't Hooft
Holometer-experiment
Zo denken ze er ook over bij het Holometer-experiment in de VS.
Terwijl de Holometer een zekere cultstatus verwierf in de
nerd-o-sfeer van sciencefictionliefhebbers en toekomstmijmeraars,
brachten de eerste metingen nog niet de gehoopte quantumgruizigheid
aan het licht die zou kunnen duiden op een projectie. Maar zelfs als
die korreligheid wél opduikt, is onduidelijk wat dat precies
betekent, benadrukt Fermilab op zijn website.
Daar staat het
als de bijsluiter bij een financieel product: 'Als fysici zeggen dat
het heelal in het echt tweedimensionaal is, betekent dat nog niet dat
de derde dimensie niet bestaat. Bovendien impliceert de gedachte dat
ons driedimensionale heelal op de een of andere manier is gecodeerd
in twee dimensies nog niet dat er iets of iemand is die de illusie
projecteert of de simulatie draait.' Ook 't Hooft gelooft niet dat we
een afspiegeling zijn. 'Juist het tegenovergestelde: ik denk dat we
heel concreet in een driedimensionale structuur leven', zegt hij.
En de nullen en enen? Die informatie waaruit het heelal voortkomt
- wat ís dat precies? Verlinde zet de knop van de natuurkundige
weirdheid nog een tandje hoger: 'Als ik microscopisch denk, dan denk
ik dat de bouwstenen van het universum vergelijkbaar zijn met wat je
een quantumcomputer kunt noemen. Maar dan op een vreselijk kleine
schaal. En de werkelijkheid die we zien is daarvan afgeleid. Of we
zijn het gevolg van een of andere ingewikkelde berekening.'
't
Hooft ziet het universum als een soort meerdimensionale
superspreadsheet van getallen die voortdurend op elkaar inwerken,
'als het rekenboek van een superwiskundige', zoals hij verwoordt. 'Ik
kan me een nog extremere visie op ons heelal voorstellen: misschien
ís het heelal niets anders dan de wereld van getallen, met al hun
bijzondere eigenschappen', stelt hij. 'Getallen geven hun
eigenschappen door aan andere, nog grotere getallen, via de wiskunde.
Het zou zomaar kunnen zijn dat de getallen op zichzelf een heelal
vormen. Ons heelal? Het lijkt me denkbaar, maar echt begrijpen doen
we dit nog helemaal niet.'
Dat doet toch al aardig denken aan
de slierten computercode uit The Matrix. Van Hal drukt zich
behoedzaam uit: 'Ik weet het gewoon niet. En bewijs het maar eens.
Waar staat die quantumcomputer waarop de simulatie zou draaien
eigenlijk?'
Waar staat die quantumcomputer waarop de simulatie zou
draaien eigenlijk?
Uit de simulatietheorie spreekt een grote
heilsverwachting voor de technologie, zoals men die vroeger
verwachtte van God of Jezus
Hoogleraar radioastronomie Heino Falcke
'Een miljard tegen één', zo schatte Tesla-oprichter Elon Musk
afgelopen zomer in een voordracht de kans dat we in een computergame
leven. En hij is de enige niet. Vooral in Silicon Valley is er sprake
van een heuse 'obsessie met de simulatiehypothese', noteerde The New
Yorker. Redacteur Tad Friend sprak zelfs twee miljardairs die de hulp
van de wetenschap hebben ingeroepen om ze uit de simulatie te
bevrijden. 'Helaas heb ik moeten beloven hun namen geheim te houden',
mailt Friend desgevraagd.
Maar ja, ons hele universum als een
technische gadget - waar anders dan in Silicon Valley kun je
verwachten dat zo'n idee aanslaat? 'Uit die simulatietheorie spreekt
een grote heilsverwachting', signaleert Falcke. 'Een heilsverwachting
voor de technologie, zoals men die vroeger verwachtte van God of
Jezus. Zelfs op datzelfde spirituele niveau.'
En zoals ook bij God het geval is: bewijs maar eens dat we écht
in The Matrix leven. Hoogleraar wijsgerige antropologie Jos de Mul
(Erasmus Universiteit Rotterdam) begint over Ockhams scheermes: roep
niet allerlei verklaringen aan die helemaal niet nodig zijn. 'Als het
gras groeit, kun je daar ook allerlei bovennatuurlijke verklaringen
voor bedenken. Maar waarom zou je?'
Bovendien is er ook wat
tégen de simulatie in te brengen. 'Je zou een computer nodig hebben
die groter is dan het heelal', zegt 't Hooft. 'Dat moet dus gebeuren
in een ander heelal, eentje dat groter is dan het onze. Ik heb enige
moeite om mij dat voor te stellen.'
Raar is ook dat onze
werkelijkheid nergens compressie lijkt te bevatten, zoals je in games
ziet: je zoomt in op een verre ster, om te ontdekken dat het gewoon
wat losse pixels zijn, opgehangen ter decoratie. Misschien is dat wel
het beste argument tégen de Grote Simulatie, vindt Verlinde: de
werkelijkheid is te perfect. 'In de film The Matrix zag je op een
gegeven moment een kat een stukje verspringen: een hapering! Maar in
werkelijkheid word je nou nooit eens wakker om te ontdekken: hee, ze
hebben de verkeerde dag gestart.' Zo'n foutje lijkt hem het
overtuigendste bewijs voor een simulatie: 'Dat er iets onverwachts
gebeurt. Een soort foutmelding. Als we in een simulatie leven, is de
code wel érg goed geschreven.'
Brein in een vat
Officieel is The Matrix een gevalletje 'brein in een vat'. Dat is
een filosofisch gedachtenexperiment, waarbij een echt bestaand brein
een nepwerkelijkheid krijgt voorgeschoteld door het aan te sluiten op
een simulatie. Een 'echte' gesimuleerde werkelijkheid komt volledig
uit de computer: deeltjes en atomen zijn dan opgebouwd uit een of
andere exotische omzetting van informatie naar tastbare materie.
Misschien wel het beste argument tégen de Grote
Simulatie: de werkelijkheid is te perfect
Ontoetsbaar, onkenbaar, geen wetenschap meer. Een 'leuk
gedachtenexperiment', zegt De Mul, 'niet natuurwetenschappelijk te
onderzoeken', vindt Falcke. 'Een fantastisch idee dat erg op
speculaties berust', constateert 't Hooft.
Of wacht. In elk
geval één onderzoeksgroep denkt daar nadrukkelijk anders over.
Misschien is de simulatie wel degelijk te kraken, door te kijken naar
het gedrag van langsrazende kosmische deeltjes, oppert de Amerikaanse
fysicus Silas Beane samen met twee collega's in alweer een vakartikel
dat wereldwijd Matrix-achtige nieuwskoppen opleverde. Een
computersimulatie zal op heel kleine schaal immers een onderliggend
rooster hebben, zoals millimeterpapier op een tekentafel. En
hoog-energetische kosmische deeltjes zouden die structuur
blootleggen: ze zullen de neiging hebben om de lijntjes te volgen,
'op een manier die de structuur van het onderliggende rooster
reflecteert', aldus de drie in Physical Review Letters. 'We hebben
nog veel meer gegevens nodig', zei Beane op een presentatie in
Californië. 'Maar als de simulator eindige bronnen heeft, zou zo'n
effect er moeten zijn.'
De grote simulator, verraden door zijn
ruitjespapier. Misschien moet u het glaasje water toch nog even bij
de hand houden.
Vijf vragen aan Gerard 't Hooft
Waarom is er overal wiskunde?
Of het nu gaat om vallende appels of de beweging van het elektron:
met de juiste natuurkundige vergelijkingen is het heelal prima te
behappen. Dat is ergens ook raar. Waarom 'klopt' het heelal zo goed?
Alsof het universum is uitgetekend op het millimeterpapier van de
wiskunde.
Uit de natuurkundevergelijkingen volgen zo'n 26 onveranderlijke,
vaste, 'dimensieloze' getallen, zoals de massa van het elektron of de
lichtsnelheid. Veel zouden problemen geven als ze groter of kleiner
waren: atomen zouden instabiel zijn, sterren te kort leven. Dat kan
betekenen dat er nog veel meer heelallen zijn, met iets anders
afgestelde constanten. Of heeft iets of iemand ons heelal ingeregeld?
Zit er computercode verstopt in de natuurkunde?
Een bizarre en controversiële bewering van de vooraanstaande
theoreticus James Gates van de Universiteit van Maryland: verstopt in
de vergelijkingen van de snaartheorie vond hij, in zijn woorden,
'foutcorrecties zoals je die ook hebt in een browser'. De correcties
zouden de werkelijkheid stabiliseren. Huh?
Kunnen we de pixels zien?
De kleinste lengteschaal in het heelal is de zogeheten
Plancklengte, 10 tot de min 35ste meter. Maar als het heelal een
projectie is, zou die schaal een stuk minder miniem moeten zijn -
ongeveer zoals een projector pixels uitvergroot. In diverse
experimenten zoekt men daarom naar zulke 'hologrampixels'.
Waarom is er een verband met informatica?
Theoretici merken de laatste jaren dat allerlei wiskundige
begrippen uit de informatietheorie van pas komen ter verklaring van
raadselachtige zaken uiteenlopend van donkere materie tot het
schijnbare informatieverlies in zwarte gaten. Is het gewoon een teken
des tijds dat uitgerekend onze generatie computerachtige
eigenschappen in het heelal herkent, of zit er meer achter?
Zo'n
beetje wekelijks wordt meer duidelijk hoe verwoestend Klimaatopwarming
is, toch hebben we in Ansurdistan Nederland nu minimaal twee partijen
die vinden dat 'Het wel een tandje minder kan met
maatregelen...
Penny-wize and Pound-foolish...
De klimaat-opwarming voltrekt zich inmiddels volgens de voorspellingen van de wetenschap, als er al iets niet aan klopt, dan is het dat de Wetenschap eigenlijk te terughoudend is geweest; want het gaat allemaal nog sneller en heftiger dan voorspeld... Maar de verschillen tussen verschillende regio's op de planeet zijn groot.
Hier een artikel uit NRC.nl over de verschillen van plek tot plek op de planeet...
Zo'n beetje wekelijks wordt meer duidelijk hoe verwoestend Klimaatopwarming is, toch hebben we in Ansurdistan Nederland nu minimaal twee partijen die vinden dat 'Het wel een tandje minder kan met maatregelen...Penny-wize and Poubd-foolish...
Hieronder een artikel uit NRC.nl over de verschillen van plek tot plek op de planeet...
(AD)
*
Analyse
Extreem weer
leidt lang niet overal tot debat over klimaatverandering
Klimaat Op plekken met
extreme hitte is klimaatactie amper een urgent thema. ‘Als China
niks doet, dan doe ik ook mijn auto niet weg.’
Een huis dat bij een bosbrand is verwoest,
vrijdag in de Griekse plaats Mandra, een voorstad van Athene. Foto
Louiza Vradi/Reuters
Het noordelijk halfrond zucht onder ongekend extreem weer:
zeewater op badtemperatuur, dagen aaneen nieuwe hitterecords, maar
ook verwoestende natuurbranden door droogte, plus overstromingen door
intense regens. Waar leidt het toe, behalve tot ongemak en leed voor
de kwetsbaren onder mens en dier? Wordt het verband met
klimaatverandering gelegd? En zo ja, leidt dat dan tot de roep om
radicale maatregelen? Een rondgang.
De hittegolf raakt Spanje in de week voor de
parlementsverkiezingen van zondag. Die stembusgang is in zekere zin
ook een referendum over het klimaat: steunen kiezers de
klimaatplannen van de linkse regering, gericht op het beperken van de
CO2-uitstoot, of gaat het ze te snel? Volgens de peilingen
is er een gerede kans dat de linkse regering van premier Pedro
Sánchez moet plaatsmaken voor een coalitie van de conservatieve
Partido Popular en het radicaal-rechtse Vox.
Vooral de klimaatplannen van die laatste partij, of het gebrek
daaraan, worden met scepsis bekeken. De partij ontkent niet dat het
klimaat verandert, maar twijfelt aan de menselijke invloed op de
opwarming en stelt dat er ook positieve kanten aan zitten. Vox-leider
Santiago Abascal spreekt van de „totalitaire” neiging om het
klimaatbeleid te onderwerpen aan het „dictaat” van de
wetenschappers. „Onze zorg is de opkomst van een klimaatreligie
waarmee je het niet oneens mag zijn.” Klimaatdoelen schaden
bovendien het platteland, betoogt Vox. Regels over CO2-uitstoot
en waterbesparing gaan ten koste van fabrieken en de vee-industrie.
Maar in de Spaanse verkiezingsdebatten is klimaat geen thema, ziet
Jeroen van den Bergh, hoogleraar milieu-economie aan de Autonome
Universiteit van Barcelona. „Partijleiders hebben er weinig baat
bij om erover te beginnen. En Spaanse journalisten stippen het
evenmin aan.” Links vreest dat nadruk leggen op beperken van de
CO2-uitstoot kiezers afschrikt, rechts verzwijgt het
onderwerp liever omdat anders zou opvallen dat op dit vlak weinig
ambitie getoond wordt.
Het valt Van den Bergh ook op hoe „rommelig” politici over het
klimaat praten. „Ze gebruiken allerlei termen door elkaar. Maar ze
veronderstellen ook geen hoog kennisniveau bij de kiezer, die er niet
goed over geïnformeerd wordt door de media.” De urgentie van de
opwarming wordt niet bepaald gevoeld in Spanje, constateert Van den
Bergh. „Ik hoor mijn buren, vrienden en collega’s er ook niet
echt over. Men lijkt het thema een beetje moe te zijn. Terwijl: als
je met deze extreme temperaturen al niet over klimaatverandering
praat, wanneer dan wel?”
In Italië leiden de extreme temperaturen evenmin tot actie. Uit
een onderzoek
van klimaatdenktank Ecco bleek dat de meerderheid van de
Italianen zich volledig bewust is van de gevolgen van
klimaatverandering en bereid is om collectieve actie te ondernemen,
maar dat er veel wantrouwen heerst jegens politici, instellingen en
de media.
Beleidsadviseur Chiara Di Mambro van Ecco wijst op de
klimaatberichtgeving van rechtse kranten als Il Giornale,
Libero en La Verità, die het probleem van de
opwarming „volledig ontkennen”. Die media hebben volgens Di
Mambro alleen oog voor de vraag wat de burger en de economie
verliezen als er maatregelen worden genomen die de opwarming
tegengaan. „Op tv wordt het klimaat wel iets beter behandeld. Met
deze temperaturen kunnen ze het onderwerp niet helemáál negeren.”
Volgens Di Mambro, die zich sinds 2005 met klimaatverandering
bezighoudt, zijn de Italianen niet bijster goed op de hoogte van de
feiten. „Het is lastig uitleggen dat de overstromingen van eerder
dit jaar en de hitte nu uitingen zijn van hetzelfde fenomeen. Als ik
mensen in mijn omgeving vertel wat er in de rapporten van het IPCC
staat, geloven ze me niet. Veel mensen zeggen dat Italië pas in
actie hoeft te komen als China ook wat doet. Waarom moet ik mijn auto
opgeven als die Chinezen blijven uitstoten?”
Toch is er wel ruimte voor enig optimisme, zegt Di Mambro: sinds
2005 is het bewustzijn over klimaat enorm toegenomen, en vooral de
jeugd is terdege geïnformeerd. Maar: „Helaas hebben we weinig
jongeren in dit vergrijzende land”, lacht ze.
Noord-Amerika
Canada maakt het ernstigste seizoen van bosbranden door. Premier
Justin Trudeau twijfelt niet aan de oorzaak daarvan. „We zien
steeds meer van deze branden wegens klimaatverandering”, schreef
hij op Twitter. Maar niet iedereen deelt dat perspectief. Doug Ford,
de conservatieve premier van de provincie Ontario, wil het verband
niet leggen en spreekt van „het politiseren van de bosbranden”.
En de invoering van een CO2-belasting wekt forse weerstand
op, onder meer in de olierijke provincie Alberta. Rook van de
Canadese branden waaiert uit over grote delen van het continent.
Voor de VS is die rookoverlast nog maar een van de problemen: van
het noordoosten, dat deze maand te maken kreeg met plotselinge,
hevige stortregens en onverwachte overstromingen, tot zuidelijke
staten als Florida, waar de temperatuur van het zeewater met
zesendertig graden het niveau van een bubbelbad benadert – met
vissterfte, algengroei en schade aan koralen tot gevolg.
In miljoenenstad Phoenix, Arizona, is extreme hitte een chronische
realiteit geworden. Woensdag werd het er 48 graden. Als eerste stad
in de VS kreeg Phoenix twee jaar geleden een gemeentelijke dienst die
voor de lange termijn maatregelen poogt te nemen, zoals het planten
van bomen en het aanleggen van hittereflecterende wegbedekking. Maar,
zei
David Hondula, hoofd van die dienst, tegen The New York Times:
„Plannen voor hitte en investeringen rond hitte zijn niet waar ze
zouden moeten zijn.”
Partijleiders hebben
er weinig baat bij om over het klimaat te beginnen
Jeroen van den Bergh
milieu-econoom
Hondula juicht de bereidheid van de federale regering toe om
maatregelen te financieren – zoals een
bescheiden initiatief om kansarme gemeenschappen te helpen om de
gevolgen van hittegolven te verlichten. Maar in het Congres wil lang
niet iedereen van zulke financiering weten. De Republikeinse senator
Ted Cruz uit Texas, een staat die eveneens gebukt gaat onder een
verzengende hitte, voerde het verzet aan tegen klimaatinitiatieven in
de begroting van president Joe Biden voor 2024, waaronder
bijvoorbeeld een post van ruim 78 miljoen dollar (70 miljoen euro)
voor de National Oceanic and Atmospheric Administration (NOAA) om „te
helpen een op het klimaat voorbereide natie te bouwen” en
„rechtvaardigheid op het gebied van klimaatverandering en milieu te
bevorderen”. Volgens Cruz is dat „het promoten van politieke
agenda’s”. De rechtse zender Fox News stelde
instemmend vast dat Cruz „woke klimaatinitiatieven”
ontmaskerde.
India
Van ernstige zorgen over droogte en een uitblijvende moessonregen
tot de evacuatie van tienduizenden bewoners na stortvloeden en hevige
regenval: de extremen wisselden elkaar in slechts enkele weken af in
India. Juist die opvolging van schijnbaar tegengestelde effecten
maakt dat veel Indiërs het spoor bijster zijn: hoe manifesteert
klimaatverandering zich nou? Tegelijk moeten beleidsmakers proberen
om met al die problemen rekening te houden.
De brandweer in Griekenland probeert een brand ten westen van
Athene te blussen.
Foto Louisa Gouliamaki/AFP
Indiase beleidsmakers erkennen hitte als een probleem. In 2013
stelden ze een eerste hitteplan op. Maar uit een inventarisatie werd
dit jaar duidelijk dat dit plan niet erg effectief is. Zo houdt het
onvoldoende rekening met de kwetsbaarste groepen in de samenleving:
arbeiders die overdag fysiek werk moeten leveren, armen die op straat
leven, en anderen die zich geen hulpmiddelen kunnen veroorloven. Dit
jaar zijn de nachten amper koeler dan de uren overdag, waardoor
mensen onvoldoende kunnen rusten en bijkomen. Indiase
media wijzen op de gevaren van de combinatie van hitte en een
hoge luchtvochtigheid. Zelfs in de schaduw is het zo heet, en de
lucht zo vochtig, dat zweet niet meer kan verdampen.
China
In Beijing telde juni vijf dagen boven de 40 graden. De hitte is
goed voor de omzet van textiel: elke Chinees die een witte huid wil
houden, heeft een soort dun regenjasje aangeschaft dat beschermt
tegen UV-straling. Maar de ongewone hitte leidt nauwelijks tot een
debat over klimaatverandering. Dat komt waarschijnlijk doordat zo’n
onderwerp typisch gezien wordt als iets waar de gewone burger geen
grip op heeft: de overheid moet het maar oplossen.
Dat is niet zozeer luiheid of desinteresse. De overheid laat een
vrije discussie over dit onderwerp namelijk niet zomaar toe.
Enerzijds streeft de Chinese overheid naar minder CO2-uitstoot,
anderzijds wil ze de energievoorziening veiligstellen, voorál
tijdens hete zomers, als er veel vraag is naar airconditioning. China
bouwt daarom veel nieuwe kolencentrales.
Het is ook niet de bedoeling dat gewone burgers zich gaan
uitspreken over het klimaat. Ook klimaatactivisten moeten goed op hun
woorden passen. Boodschappen over mogelijk apocalyptische gevolgen
van klimaatverandering zouden de stabiliteit van het land maar
ondermijnen.
M.m.v. Lisa Dupuy, Frank Kuin, Garrie van Pinxteren en Derk
Walters
Als ik Oekraïner zou zijn, zou ik het wel weten (denk ik)...
N.A.V: Stalin organiseerde de hongersnood in Oekraïne en wist het lange tijd verborgen te houden
HISTORIE (VOLKSKRANT ACHTERGRONDVERHAAL)
'Het debat' over hoe de oorlog in Oekraïne wordt steeds heftiger, en - zoals in alle hete hangijzers - steeds meer gepolariseerd. Er wordt nauwelijks meer echt gedebatteerd en gediscussieerd, iedereen zit allang in zijn eigen loopgraaf - volgens mij precies wat Putin met deze oorlog wilde bereiken - en gepraat wordt er niet meer...
Laat ik voorop stellen dat ik een vredelievende persoon ben, en walg van elke oorlog...
Maar soms heb je geen keus, en moet er gevochten worden...en uiteindelijk zijn het de mensen die de oorlog uitvechten, die bepalen wat er moet/gaat gebeuren. Andere landen kunnen helpen vrede te bereiken, als de betrokken partijen zelf vinden dat de tijd rijp is voor het einde van hun oorlog.
Natuurlijk hebben de criticasters van de oorlog die nu woedt in Oekraïne - en steeds meer toch ook in Rusland - gelijk als ze zeggen dat als het Westen Oekraïne niet op allerlei manieren, maar vooral met wapens en geld, zou steunen de oorlog snel beslist zou zijn in Russisch voordeel... Tenminste, de grootschalige oorlog zoals we die nu zien...want ik ben ervan overtuigd dat het ook dan oorlog blijft, zij het op een andere manier...
In de vele uren die ik met Maarten van Gent - het Orakel van Porkuni - over die kwestie heb gediscussieerd - vertelde ik hem over een gedachtenexperiment dat ik vorig jaar toen de sfeer er tijdelijk een was van 'Oekraïne zet een groot tegenoffensief in, en gaat (al dan niet even) winnen' aan hem voorlegde.
Stel Oekraïne 'wint' - slaagt erin de Russen tot buiten de oorspronkelijke grenzen terug te dringen, is de oorlog dan afgelopen?
Volgens mij niet, als Putin (of eventuele opvolger) er nog steeds zit en niet heel anders gaat denken; dan kan Rusland zijn wonden likken, hergroeperen, aan sterken, en...gewoon opnieuw beginnen. En ik denk dat in dit hypothetische geval dat ook zou gebeuren, omdat Putin deze oorlog namelijk voert omdat hij hem nodig heeft vanwege interne Russische politieke motieven; om zijn eigen volk onder de knoet te houden...
Dan de Oekraïners. Het is natuurlijk onmogelijk om je in de Oekraïners in te leven; zolang je niet zelf aan het front vecht, of in gebieden die regelmatig door de Russen bestookt worden, zolang je zelf geen Oekraïner bent, weet je niet hoe het is, en hoe je zelf zou reageren en denken in deze situatie.
Ik ken wel mensen die al ruim voor de invasie in de loopgraven lagen en vochten - misschien nog steeds wel - in het Oosten. En daar had ik sporadisch contact mee, maar het bleek bijna onmogelijk daar via Appjes over te communiceren. Nogmaals, als je niet zelf...
Maar ik ben er - al 'advocaat voor de duivel' spelend in een ander een gedachtenexperiment - in al van ruim voor de grote invasie van overtuigd dat de gemiddelde Oekraïner niet meer terug hun hok in zal gaan, in de zin van: terug onder de vleugels van het grote Rusland, geleid door een dictator. Daarvoor is de geschiedenis van Oekraïne in relatie tot Rusland te heftig beladen voor, Oekraïne is te vaak speelbal van de geschiedenis geweest, en het Oekraïense volk heeft al veel te vaak miljoenen Oekraïners op afschuwelijke wijze vermoord zien worden - niet alleen, maar wel veel te vaak - door de Russische Beer.
Ook een derde gedachtenexperiment deed ik al voor de invasie: stel dat Putin er wel in slaagt heel Oekraïne in te nemen, en de Oekraïense regering uit te moorden, dan wel verjagen. Heeft Putin dan gewonnen? Ik denk het niet, en dan niet alleen niet in de zin van alle schade en verlies van (kwaliteit van) levens...ik denk namelijk dat er dan een dun bevolkt Oekraïne over zal blijven - heel veel meer nog dan nu al het geval is - Oekraïners zullen dan vluchten, maar (een flink deel van) de achterblijvers zullen dan ondergronds gaan en Rusland zal nog heel lang, misschien wel altijd, meer mankracht en middelen dan ze daadwerkelijk ter beschikking hebben in moeten zetten om de guerrilla-oorlog die er dan ontstaat het hoofd te bieden...
Maar goed, lees hieronder het verhaal van de Volkskrant over één van de vele historische redenen voor het gevecht dat de Oekraïners bereid zijn te vechten.
Maar nogmaals, je weet pas echt wat je zou doen, als je het echt beleefd. Dus ik denk nu dat ik in hun situatie mezelf zou verzetten om mijn onafhankelijkheid te behouden, maar of ik echt zo moedig zou zijn...ik weet het niet...
AART DEKKER
*
Stalin organiseerde de hongersnood in Oekraïne
en wist het lange tijd verborgen te houden
In 1932 en 1933 stierven miljoenen Oekraïners van de honger.
Volgens historicus Anne Applebaum was de rol van de Sovjet-Unie
daarbij veel actiever dan vaak gedacht.
'Een tuin in volle bloei' noemde de linkse Franse politicus
Édouard Herriot Oekraïne, nadat hij in 1933 een bezoek aan het
gebied had gebracht. De Sovjetrepubliek werd op dat moment geteisterd
door een vreselijke hongersnood. Legers uitgemergelde mensen zwierven
rond, wanhopig op zoek naar voedsel. Langs de wegen lagen her en der
lijken - de mensen waren te zwak om ze te begraven - maar Herriot
kreeg alleen weldoorvoede partijleden te zien. In de partijkrant
Pravda werd Herriot aangehaald als bewijs dat alle berichten over een
hongersnood 'leugens van de bourgeoispers' waren.
De
hongersnood die in 1932 en 1933 aan naar schatting 3,9 miljoen mensen
in Oekraïne het leven kostte, vormt het onderwerp van het nieuwste
boek van de Amerikaanse historicus Anne Applebaum: Rode Hongersnood -
Stalins oorlog tegen Oekraïne. Eerder schreef ze al een veelgeprezen
geschiedenis van de Goelag, het systeem van strafkampen in de
Sovjet-Unie waar miljoenen mensen om het leven kwamen onder het
bewind van Jozef Stalin. Maar anders dan de gruwelen van de Goelag
zijn de verschrikkingen van de door het Sovjetbewind veroorzaakte
hongersnood in Oekraïne veel minder bekend in het Westen.
'De Sovjetautoriteiten hebben er alles aan gedaan om de omvang van
de Holodomor, zoals de Oekraïners het noemen, te verbergen en
daarmee hadden ze lange tijd succes', zegt Applebaum tijdens een
bezoek aan Nederland. 'Al een paar jaar na de hongersnood gaf Stalin
opdracht de resultaten van de volkstelling geheim te houden, omdat
daaruit bleek dat er miljoenen Oekraïners moesten zijn omgekomen. In
Oekraïne durfde men er niet over te praten, uit vrees naar het kamp
te worden gestuurd. Toen Chroesjtsjov in 1956 zijn geheime rede hield
waarin hij de misdaden van Stalin onthulde, zei hij geen woord over
de Holodomor, hoewel hij er heel goed van op de hoogte was.'
Dertig
jaar geleden concludeerde de Britse historicus Robert Conquest in
zijn boek The Harvest of Sorrow al dat de hongersnood grotendeels te
wijten was aan de gedwongen collectivisatie van de landbouw onder
Stalin. De boeren moesten hun boerderijen opgeven en zich aansluiten
bij collectieve boerderijen, met chaos op het platteland als gevolg.
Maar op grond van dagboeken, interne partijdocumenten en ander
materiaal dat na de ineenstorting van de Sovjet-Unie is vrijgekomen,
trekt Applebaum een hardere conclusie. Volgens haar ging het om een
opzettelijke hongersnood, een politieke campagne om het Oekraïense
nationalisme de nek om te draaien.
Applebaum: 'Lange tijd werd
de hongersnood verklaard als het gevolg van de rampzalig verlopen
collectivisatie. Dat speelde ongetwijfeld een belangrijke rol, maar
het was ook een gerichte campagne om af te rekenen met het Oekraïense
nationalisme. Ook in andere delen van de Sovjet-Unie veroorzaakte de
gedwongen collectivisatie voedseltekorten, maar tegen Oekraïne
werden speciale maatregelen genomen die de situatie veel erger
maakten. Stalin zag de Oekraïense boeren als dragers van het
Oekraïense nationalisme.'
Non-fictie Anne Applebaum Rode hongersnood - Stalins oorlog
tegen Oekraïne Uit het Engels vertaald door Bep Fontijn en Willem
van Paassen. Ambo Anthos; 412 pagina's; euro 29,99.
Ook in andere delen van de Sovjet-Unie veroorzaakte de
gedwongen collectivisatie voedseltekorten, maar tegen Oekraïne
werden speciale maatregelen genomen die de situatie veel erger
maakten
Anne Applebaum
Om de collectivisatie te propageren onder de boerenbevolking
zwermden overal activisten - de 'vijfentwintigduizenders' werden ze
genoemd - uit over het platteland. De collectivisatie werd
gepresenteerd als iets vrijwilligs, maar al snel ging de campagne met
enorm veel geweld gepaard. De Sovjetautoriteiten merkten dat de
collectivisatie op groot verzet stuitte. Boeren slachtten massaal hun
vee, om te voorkomen dat het in handen kwam van de kolchozen. Soms
braken er complete opstanden uit in dorpen.
Dat was voor de
autoriteiten aanleiding om hard op te treden, vooral tegen de
koelakken, de rijke boeren. In de praktijk viel iedereen die tegen de
collectivisatie was daaronder. Wie het stempel koelak kreeg, raakte
alles kwijt en belandde vaak in een strafkamp van de Goelag. De
bittere ironie was dat sommigen daardoor aan de hongerdood
ontsnapten.
Applebaum: 'Vooral in Oekraïne was het verzet
groot. Tien jaar eerder hadden veel Oekraïners nog tegen het Rode
Leger gevochten. Veel mensen hadden nog wapens in huis. In sommige
dorpen werden activisten die door Moskou waren gestuurd om de
collectivisatie te propageren gelyncht. Dat wekte bij Stalin de vrees
dat er sprake was van een nieuwe Oekraïense opstand, ook al ging het
meestal om spontane uitbarstingen, niet om georganiseerd gewapend
verzet.'
Veel boeren beschouwden de collectivisatie als een terugkeer naar
de lijfeigenschap die in 1861 was afgeschaft. Toen waren zij het
eigendom van grootgrondbezitters, nu werden zij horig aan de staat.
'Dat was het in zekere zin ook', zegt Applebaum. 'De boeren verloren
hun grond, hun vee, alles. Ze kregen hun salaris in voedsel
uitgekeerd, zodat ze niet weg konden uit de kolchozen. De hele
operatie werd dan ook een fiasco. Niemand voelde zich
verantwoordelijk of gemotiveerd, met als gevolg dat de graanoogst
instortte. Maar de Sovjetautoriteiten beschouwden dat als bewuste
sabotage en zagen het als aanleiding om nog strengere maatregelen af
te kondigen.'
In maart 1930 leek het er even op dat Stalin de
kritiek op de campagne ter harte nam. In een artikel onder de kop
'Duizelig van het succes' zong het partijblad Pravda de lof van de
enorme successen van de collectivisatie, maar erkende tegelijkertijd
dat sommige activisten te hard van stapel waren gelopen. Het effect
was anders dan de partijleiding had verwacht: er brak een massale
boerenopstand uit. Boeren overvielen graansilo's en opslagplaatsen,
ze haalden hun vee weg uit de kolchozen, staken staatsboerderijen in
brand en rekenden af met de rode activisten. Voor de partij was dat
het signaal een terreurcampagne te lanceren om de opstand neer te
slaan. 'Anders verliezen we Oekraïne', waarschuwde Stalin in een
brief aan Lazar Kaganovitsj, de leider van de
collectivisatiecampagne.
Anne Applebaum
Oost-Europa is het terrein waar Anne Applebaum (1964) zich het
meest thuis voelt. Als journalist versloeg ze in 1989 de
ineenstorting van het ene na het andere communistische bewind in
Oost-Europa. Voor haar geschiedenis van de Goelag kreeg ze in 2004 de
Pulitzer-prijs. Ze is getrouwd met Radislaw Sikorski, oud-minister
van Buitenlandse Zaken van Polen. Als columnist van The Washington
Post houdt ze er pittige meningen op na, vooral als het om het
volgens haar door en door corrupte bewind van president Poetin gaat.
Applebaum is ervan overtuigd dat Poetin Donald Trump tijdens de
verkiezingen heeft gesteund als onderdeel van een campagne om
verdeeldheid te zaaien in het Westen.
Beeld
Marco Hillen/HH
Er zijn geen documenten die bewijzen dat Stalin bevel heeft
gegeven tot het organiseren van een hongersnood in Oekraïne, erkent
Applebaum. Maar er zijn volgens haar wel veel aanwijzingen. De
partijtop negeerde waarschuwingen van Oekraïense
partijfunctionarissen dat er hongersnood dreigde uit te breken.
Stalin weigerde de graanexport stop te zetten en kondigde in de
herfst van 1932 ondanks alle waarschuwingen toch een reeks nog
strengere maatregelen af. 'Dat duidt erop dat het opzet was. Dorpen
die de opgelegde graanquota niet hadden gehaald, werden op de zwarte
lijst geplaatst. Als straf mochten zij geen petroleum, zout en
lucifers meer kopen. Ook als je dan nog wat voedsel had, kon je het
niet meer koken.'
Soms werden hele districten met wegblokkades
afgesloten om te voorkomen dat dergelijke producten binnengesmokkeld
zouden worden. Al het voedsel werd in beslag genomen. Collectieve
boerderijen die slecht presteerden, werden gedwongen leningen
vervroegd af te betalen. De boeren moesten ook het zaaigoed inleveren
dat ze nodig hadden om volgend jaar te kunnen oogsten. Om te
voorkomen dat ze stiekem wat graan zouden achterhouden, doorzochten
speciale brigades hun boerderijen. Wie betrapt werd, wachtte de
Goelag, sommigen werden ter plaatse geëxecuteerd.
Vaak liep
het uit op regelrechte plunderingen. Hongerende boerengezinnen
moesten toezien hoe activisten de laatste restjes eten in beslag
namen, zelfs uit pannen die op het vuur stonden. Het werd haast
verdacht als je nog in leven was. 'Hoe is het mogelijk dat er in dit
gezin nog niemand is overleden?', wilde een brigade in de provincie
Tsjerkasy van de vader weten.
Mensen werden gemarteld om hen te dwingen te zeggen waar ze
etenswaren verborgen hielden. Als er niets te halen viel, persten de
rode activisten hun geld af. Een vrouw herinnert zich hoe ze haar
moeders vingers tussen de deur hielden en die vervolgens
dichtgooiden. Toen ze flauwviel, gooiden ze water over haar heen en
begonnen ze haar opnieuw te martelen.
Applebaum: 'Sommige
activisten hadden zelf honger, maar er zaten ook mensen tussen die
echt een diepe ideologische haat koesterden tegen de boeren. Zij
moesten worden geëlimineerd omdat ze de vooruitgang in de weg
stonden. Ook de latere Sovjetdissident Lev Kopelev, die destijds zelf
meedeed aan de doorzoekingen, was ervan overtuigd dat de boeren het
arbeidersparadijs in de weg stonden.'
Steden werden overspoeld
door hongerende mensen die het platteland ontvluchtten. Om te
voorkomen dat zij ook in andere delen van de Sovjet-Unie het
droombeeld van de Sovjetcommunisten zouden ontsieren, werd heel
Oekraïne afgegrendeld van de rest van het land.
De Brit
Gareth Jones was de enige westerse journalist die getuige was van de
hongersnood, toen hij in het voorjaar van 1933 een reis door Oekraïne
maakte. Overal kwam hij hongerende mensen tegen die hem vertelden
over de graanvorderingen en de repressie. Terug in het Westen deed
hij verslag van zijn ervaringen.
Sommige activisten hadden zelf honger, maar er zaten ook
mensen tussen die echt een diepe ideologische haat koesterden tegen
de boeren
Anne Applebaum
Onder druk van het Kremlin en misschien ook wel uit professionele
jaloezie schreef de beroemde New York Times-correspondent Walter
Duranty een stuk waarin hij Jones belachelijk maakte en van
overdrijving beschuldigde. 'RUSSEN LIJDEN HONGER MAAR VERHONGEREN
NIET', luidde de kop. Daarmee was de discussie voorbij: Duranty was
veel beroemder dan Jones.
Ook een Italiaanse diplomaat
berichtte over de hongersnood, maar zijn verslagen maakten volgens
Applebaum weinig indruk in het Westen. 'Het was de tijd dat Hitler in
opkomst was. Er speelde ook mee dat sommige politici dachten dat ze
Stalin misschien nog eens nodig zouden hebben.' Uiteindelijk wiste de
Tweede Wereldoorlog, met zijn vernietigingskampen en tientallen
miljoenen slachtoffers, de herinnering aan de Holodomor uit.
Nog
steeds is de Rode Hongersnood een taboe-onderwerp in Rusland. 'Er
wordt nooit over gesproken in de Russische media of op school. Veel
Russen beschouwen het als een verzinsel', zegt Applebaum. Maar onder
de Oekraïners, die tijdens het Sovjetbewind altijd over die
tragische periode hadden moeten zwijgen, was de Holodomor brandstof
voor de onafhankelijkheidsbeweging die eind jaren tachtig opkwam. Zo
resulteerde de terreurcampagne waarmee Stalin wilde voorkomen dat de
Sovjet-Unie Oekraïne zou verliezen, uiteindelijk in het omgekeerde.
'Het Kremlin heeft altijd het gevoel gehad dat een onafhankelijk
Oekraïne een bedreiging voor de Sovjet-Unie zou vormen. Dat klopte,
want toen Oekraïne zich in 1991 weigerde aan te sluiten bij een
nieuw unieverdrag, betekende dat het einde van de Sovjet-Unie.'
Die
angst voor een democratisch, succesvol Oekraïne was volgens
Applebaum ook het motief voor de beslissing van president Poetin de
Krim te annexeren en de pro-Russische separatisten te steunen die in
het voorjaar van 2014 een opstand begonnen tegen Kiev. 'Poetin heeft
een corrupt regime gevestigd in Rusland. Hij was doodsbenauwd dat de
opstand tegen (de pro-Russische) president Janoekovitsj zou overslaan
naar Rusland en zijn regime aan het wankelen zou brengen.'
Er wordt nooit over gesproken in de Russische media of op
school. Veel Russen beschouwen het als een verzinsel
Via dit Hoekje van mijn Blog, ben ik Boeken-Handelaar;
Te Geef Boek: Gratis/Tegen Verzendkosten(ophalen gratis) bij mij te verkrijgen Boeken, eBooks:
-TTD-Manifest 'Het Begon op Straat, Eindigt het ook weer op Straat'(2001, .pdf, voor de Early-birds, 1e 100 Gratis)
Zoek Boek: als je een specifiek Boek, tegen een Goede Prijs Zoekt, kan je dat -Hier- melden. Ik ga op Zoek, als ik binnen 2 weken iets voor je gevonden heb, hoor je dat.
Stef Bos zingt in 'Papa' "Misschien ben ik niet geworden wat jij wou". Mijn Pa zag in mij een in Wageningen opgeleide Ir; ik koos de IT. Waarschijnlijker alternatief: dat ik --naast duursporter (hardlopen, schaatsen, langlaufer, (berg-) wandelaar, en basketballer-- organisator, journalist, en/of cabaretier was geworden...
Ik ben een nogal idealistisch ingestelde persoon met een sociale inslag en probeer daar invulling aan te geven door mezelf in te zetten als vrijwilliger; iets doen voor anderen. Met een achtergrond die van jongs af aan het beoefenen van de prachtige sport Basketball omvatte, ligt het vrijwilliger zijn in het basketball natuurlijk voor de hand. Ik begon daar al jong mee, en ben daar tot de dag van vandaag (inmiddels al tientallen jaren). In al die jaren heb ik al van alles gedaan: vrijwilligersfuncties binnen Clubs, de Landelijke en Rayonale Bond, en heb daarnaast zelfstandig allerlei Toernooien, Wedstrijden en andere Activiteiten georganiseerd. Daarnaast schrijf ik ook over basketball in diverse Media. Tenslotte is mijn passie het vinden en helpen ontwikkelen van (Jeugdig Basketball-) Talent.
"Beste vriend, ik schrijf je een lange brief, want ik heb geen tijd om een korte te schrijven."Johann Wolfgang von Goethe Schrijven als hulpmiddel en uitlaat-klep, het duurde lang voor ik het doorhad; Schrijven werkt voor mij! Ik kan er mijn emoties mee kanaliseren, gedachten door ordenen en (beter door) overbrengen op anderen. Het gaat dan vaak om Basketball (belangrijk in mijn leven), Politiek (zowel een grote ergernis als betrokkenheid voor mij), Muziek, Cabaret, Boeken en Film, en alles dat met mensen te maken heeft zijn ook hobby's en/of fascinaties van me.
Nevendoel van Aart's Blog
Ik ben van mening dat er vandaag de dag te weinig gelezen wordt; kranten, magazines en lange diepgravende artikelen op het Internet...
Alhoewel ik me er heel goed van bewust ben dan mijn Blog die ontwikkeling niet zal keren, wil ik via deze blog toch proberen om mijn lezers (iets) meer te laten lezen. Dus deel ik -behalve eigen teksten- ook stukjes/artikelen&posts van kranten(o.a. NRC, Trouw, Volkskrant), Magazines(o.a. SI, ESPN), en content van Sites en uit mijn 'Oude Doos met Knipsels'. Een beperkte selectie van wat ik de moeite waard vind.
In de hoop dat - al is het maar af en toe een enkel iemand - deze waardevolle Media ontdekt, doorklikt en - vroeger of later - ook zelf naar die media gaat om te lezen...l leest er maar een persoon per post, een(1) stukje meer dan hij/zij anders zou hebben gedaan, dan is mijn moeite niet verspild.
(*) Mocht een van de bronnen van door mij gedeelde content vinden dat mijn delen onrechtmatig is, dan verzoek ik dat mij te melden.
Steun onze club TTD
Jarenlang stopte ik mijn ziel en zaligheid in de Haagse Inner-City-Basketballvereniging Team Ten Dreamers The Hague. We hadden veel succes, en waren een bijzondere, 'Multiculti-club' (and proud about it!) met veel talentvolle jeugd.
Doordat de gemeente Den Haag toegezegde steun uiteindelijk niet nakwam waren we genoodzaakt onze activiteiten te stoppen. Maar TTD slaapt slechts; ooit komen we terug! Steun ons daarbij door hieronder één of meer Sponsorloten te nemen bij de SponsorBingoLoterij! Clicken op de banner, en de rest wijst zichzelf!
Natuurlijk, het is spreken voor eigen parochie. Maar toch, ik kan in alle eerlijkheid zeggen dat ik de Vriendenloterij een leuke loterij vind. Waarom? Omdat ik steeds vaker iets win; mijn 'Winlog' vanaf November 2014:
-nov'14: DVD-pack Penoza
-dec'14:DVD-pack Overspel (s1+2)
-dec'14: Boek'En uit de bergen kwam...echo'
-dec'14: Boek 'de MS van Tess'
-feb'15: DVD-pack Nieuwe Buren
-mrt'15: 2x Cadeaukaart Bloemen
-dec'15: 3x CadeaukaartRituals(2xEuro10,-), Gratis Lot
Dus het loont voor TTD en voor JOU; MEEDOEN ALLEMAAL! (AD)
Zit je op Google+ en wil je op de hoogte blijven van nieuwe TTD-ontwikkelingen? -Hier clicken- TTD-U16Kern rond 1996:
Basketball speelt een belangrijke rol in mijn leven. Toen ik 14 was zag ik voor het eerst een wedstrijd. Ik zag balkunstenaar Jerome Freeman voor Frisol/Rowic tegen (ik meen) Jugglers spelen; mijn leven was veranderd.
Het duurde nog wel even voor ik lid werd van Frisol/R, toen was 15. Het is niet zo dat Basketball voor mij 'alles' was (of is). Het is wel een belangrijk onderdeel; ik werd 'Basketballer', en dat zal ik blijven voor de rest van mijn leven. Daarbij maakt het niet eens veel uit dat ik zelf niet meer kan spelen; ik was Speler en nu doe ik andere dingen in het Basketball.
Hoe het Nederlandse Basketball reilt en zeilt, telt dus voor mij; het houdt mij bezig en ik zou graag beter zien gaan. Dus wil ik daar mijn steentje aan bijdragen.
Het kan zijn door Kinnesinne, Frustratie, Sensatielust, Domme Onwetendheid, Profileringsdrang, Persoonlijke Aversie, enzovoort; er wordt in en rond het Nederlandse Basketball nogal eens met modder gegooid. Daar baal ik weleens van.
Basketball is een schitterende sport; met voetbal de grootste teamsport ter wereld, spectaculair en een mooie metafoor voor het 'gewone leven'; alles zit erin.
Alleen weten in Nederland slechts relatief weinig mensen dat, en dat is jammer, want de sport Basketball verdient een groter en belangrijker podium in de Nederlandse samenleving.
O.a. daarom schrijf/deel ik, op deze Blog of in mijn column op www.iBasketball.nl .
Aanraders; Links naar Familie, Vrienden en Bekenden
Beeld
Beeld
.jpg)
/s3/static.nrc.nl/bvhw/files/2023/07/data103155732-ca1a64.jpg)
:format(jpeg):fill(f8f8f8,true)/s3/static.nrc.nl/podcasts/wp-content/blogs.dir/131/files/2023/01/nrc-boven-waterrgb01lowres.png)
/s3/static.nrc.nl/bvhw/files/2023/07/data103125358-8a8aac.jpg)
:format(webp)/s3/static.nrc.nl/images/gn4/stripped/data103165972-752055.jpg)
.jpg)
Anne
Applebaum.Beeld Merlijn Doomernik/HH
Beeld
Marco Hillen/HH.jpg)
Posts
