#SHARTIE AART DEKKER / PRACHTIG IN MEMORIAM: Karin Spaink(20 december 1957–8 mei 2026) - Mounier Samuel / MOOIE BIJZONDERE VROUW / CHRONISCHE ZIEKTE MS / GROENE AMSTERDAMMER 'Het einde' /

Karin Spaink in 1991 - 'Tule-rolstoel' (foto Gon Buurman, van de Blog van Karin Spaink)

*

#SHARTIE AART DEKKER - PRACHTIG IN MEMORIAM door Mounier Samuel

Karin Spaink(20 december 1957–8 mei 2026) - Monier Samuel

MOOIE BIJZONDERE VROUW - CHRONISCHE ZIEKTE MS

Ik ga niet zeggen dat ik alles van Karin Spaink gelezen heb, want dat is zeker niet zo. Maar ze was wel een bijzondere persoon waar ik vaak iets in herkende en heel veel ook weer niet. Wat we deelden was de chronische ziekte -zij MS, ik ME/CVS- ik weet zeker dat diverse specialisten waar ik --vooral in het begin van mijn eigen ziekte -begin jaren '90- 'bekeken werd'-- in eerste instantie dachten dat ik ook MS had. Dat bleek niet het geval. Maar ik ken(-de) meerdere mensen die wel MS hebben(hadden); een verschrikkelijke ziekte. Het nadeel van ME/CVS daartegenover is dat die ziekte heel lang geen duidelijke diagnose kende en -in Nederland tenminste- ook nauwelijks erkenning. Dat is nu een beetje aan het veranderen door het -in aantallen zieken- nog veel grotere probleem Long COVID, maar de manier waar de politiek daarmee omgaat is hemeltergend.

 

Karin Spaink was voor mij vaak een voorbeeld; de manier waarop zij met haar beperkingen omging en haar leven leefde vond ik bewonderenswaardig.

 

Veel meer hoef ik niet toe te voegen: het hieronder staande in memoriam van Mounier Samuel zegt alles, en wie nog meer wil weten kan alles van en over Karin Spaink lezen op haar eigen Blog   ---  Hier  ---

(AD) 

* 

Karin Spaink(20 december 1957–8 mei 2026)

Het einde

Kwakzalverij, big tech, privacy, leven met MS: geen thema of schrijver, theatermaker en feminist Karin Spaink ventileerde er wel een mening over. En overal pakte ze het beste van het leven.

Mounir Samuel

14 mei 2026 – verschenen in nr. 21 

Originele artikel op Groene.nl  ---  Hier  ---

De eerste afspraak met Karin Spaink zal ik nooit vergeten. Opeens stond ze daar aan de achterkant van Amsterdam-Centraal met haar Canta. De ontmoeting verliep zo vanzelfsprekend dat het eerder als een warm weerzien voelde. Ik had nog nooit van Spaink gehoord, maar ze had me uitgenodigd om bij haar te komen eten en kwam me hoogstpersoonlijk ophalen. Gek genoeg aarzelde ik niet. Het was 2011, een lievere tijd.

Enigszins fragiel, leunend op haar kruk, maar kaarsrecht stond ze naast haar rode wagentje. Ze salueerde plechtig en opende mijn portier als een volleerd chauffeur. Statig liep ze vervolgens naar haar eigen zijde, grijnsde breed, trapte op het gaspedaal en stoof het fietspad op. Ik hapte naar adem. De Canta stond stijf van de zware shag. ‘O heb je er last van, doe maar een raampje open.’
Haar enthousiasme was aanstekelijk. We scheurden over de Dam. ‘Kijk dan hoe mooi!’ zei ze terwijl ze naar de stad wees. Amsterdam door de ogen van Karin Spaink, met haar rode leren jas, haar rood gestifte lippen, in die rode Canta, was inderdaad de mooiste stad ter wereld. Niet eens vanwege de stad zelf, maar vanwege het leven dat zij erin bracht.

Op vrijdag 8 mei stapte schrijver, journalist (onder meer voor De Groene), theatermaker en rasechte feminist Karin Spaink uit het leven. Ze zorgde ondanks haar ziekte multiple sclerose (MS) altijd voor anderen en zichzelf. Tot ze dat niet meer kon. ‘Als alles volgens plan is verlopen, ben ik vanochtend overleden’, schreef ze in een blog met de titel Exit Spaink. Haar grootste angst was niet om te sterven, maar om zichzelf niet meer te kunnen dragen. ‘Je mag altijd je eigen grenzen stellen, en daarnaar leven – of ervoor sterven.’

Tijdens die eerste ontmoeting aten we in haar kleine woning. Ze moest zichzelf soms omhoog hijsen, het was pijnlijk om te zien, maar hulp wilde ze niet. Ik zag eindeloze planken vol met boeken, haar eigen boeken. Ze had heel wat afgeschreven. Netjes stond druk na druk op een rij. Ze pakte ze op, vertelde het verhaal achter de titels. De bekendste waren Het strafbare lichaam (1992), een kritisch essay over alternatieve geneeswijzen, en Vallende vrouw (1993), een autobiografisch boek over het leven met MS.

Nieuwsbrief van de Groene

Ontvang de selectie van de dag, met op zondag een terugblik op onze belangrijkste verhalen

Inschrijven

Het waren de jaren negentig. New age, alternatieve geneeswijzen, de Nederlandse gebedsgenezeres Jomanda verwierf wereldfaam. Woest werd Spaink van al die kwakzalverij, van de these dat als je niet genas dat aan jezelf lag. Haar scherpe en vaak met humor doorspekte kritiek gaf haar landelijke bekendheid. Haar werk zou gelet op de huidige ‘manifestatiecultuur’ en ‘maakbaarheidscultus’ zo opnieuw kunnen worden uitgegeven.

Spaink kwam uit een andere tijd. Die van lange intellectuele gesprekken. Terwijl ze haar vele katten streelde en nog maar een fles witte wijn opentrok, praatten we uren over literatuur, politiek, religie, feminisme en – verrassend – technologie. Ze was een scherp denker en beet zich telkens weer vast in een ander thema. Jaren voordat het zelfs maar een gespreksonderwerp was, waarschuwde ze al voor een overheid die te machtig werd, de burger die te afhankelijk werd en big tech die de democratie dreigde te ondermijnen.
De razendsnelle technologische aardverschuivingen waren voor Spaink reden om in 1999 mee te werken aan de oprichting van Bits for Freedom. Ze hoorde bij de prominente internet- en privacy-activisten die toen aandacht vroegen voor digitale burgerrechten, censuur en informatievrijheid. Door haar columns, essays en publieke optredens hielp ze het onderwerp landelijke bekendheid te geven. In 2018 ging ze aan de slag voor Follow the Money als eindredacteur en pochte over ‘de strengste eindredactie van Nederland’.

Ik leerde ook haar hartsvriendin Christiane Hardy kennen. Toen zij ongeneselijk ziek bleek, kreeg Spaink de opdracht voor haar nalatenschap te zorgen. Een huwelijk bleek de beste juridische oplossing en meteen de mooiste manier om hun vriendschap te vieren. Ongemakkelijk stond ik met een intieme groep genodigden in de nazomer van 2012 in een zonovergoten Tolhuistuin. Wat zeg je nou op zo’n dag? Ik wist het niet. Maar hoewel de wijn en tranen vloeiden, klonk ook hier de luide lach van Spaink in – hoe kon het anders – een prachtige rode jurk. De tuin was nooit zo mooi meer. Opnieuw had ze het beste van het leven en Amsterdam samengebracht.

Spaink bleef me schrijven, doorwrochte e-mails die aan het denken zetten. Daar waar de feministische beweging mij de rug toekeerde, had ik volgens haar juist de ultieme feministische daad gepleegd door de betekenis van mannelijkheid opnieuw te definiëren. Zo verschillend als we waren, deelden we belangrijke zaken: het leven met een chronische ziekte, de journalistiek, het schrijverschap, een als vanzelfsprekend activisme, maar ook een diepe liefde voor mijn vaderland, Egypte.

‘Yallah, yallah!’ riep ze al zwaaiend naar me vanuit haar Canta, waar ze eens helemaal mee naar Polen reed en op 28 juni 2012 samen met het Nationaal Ballet in de Gashouder in het Amsterdamse Westerpark het Nationale Canta Ballet opvoerde, een van haar knettergekke ideeën waarmee haar hulpmiddel kunst werd. Voor zolang ze kon bezocht ze ieder jaar Egypte. Daar liet ze zich door knappe strandjongens desnoods met rolstoel en al te water dragen. Eenmaal in de Rode Zee was haar lichaam vrij. Het waren haar gelukkigste momenten, vertelde ze mij. Moge ze nu ook in het luchtledige gelukkig zijn.

Lees verder op Groene.nl:

Het einde

Wanneer Myriam Mater-van Hulst met jonge leerlingen over de oorlog praatte, luisterden die ademloos

Jasmijn Huisman 17 november 2025

Essay

Hoe authentiek zijn wij als we ons, aangestuurd door reclames en influencers, opsluiten in ons ‘ware zelf’?

Lieke Knijnenburg 6 mei 2026

Verdienen aan de New Age-revival

New Age-spiritualiteit, ooit een aanklacht tegen de commerciële maatschappij, is nu zelf een verdienmodel geworden

Eva Markx 21 februari 2026